Μυτιλήνη: Έβαλαν κάδους ανακύκλωσης μπροστά στη «Μικρασιάτισσα Μάνα» – Αδιαφορία ή κακός σχεδιασμός;
αρχική δημοσίευση:
"Στήθηκε επί Δημαρχίας Παναγιώτη Χριστόφα, η πατρίς ευγνωμονούσα"
Μπροστά σε ένα από τα πιο φορτισμένα σύμβολα μνήμης της πόλης, εμφανίστηκε μια ολοκαίνουργια «γωνιά ανακύκλωσης». Κάδοι πολύχρωμοι, τακτοποιημένοι, ευρωπαϊκοί – σχεδόν φωτογενείς. Μόνο που πίσω τους στέκει μια μάνα από μπρούτζο που κουβαλά έναν αιώνα ιστορίας.
Η εικόνα στην Επάνω Σκάλα προκαλεί συζητήσεις. Όχι γιατί η ανακύκλωση είναι κακή ιδέα. Το αντίθετο. Είναι αναγκαία, σύγχρονη και υποχρέωση κάθε πόλης που θέλει να λέγεται ευρωπαϊκή. Όμως το ερώτημα που αναδύεται είναι απλό: υπάρχει σχέδιο για το πού τοποθετούνται όλα αυτά;
Το άγαλμα της Μικρασιάτισσας Μάνας δεν είναι ένα μόνο γλυπτό σε μια πλατεία! Είναι ένα σύμβολο της πόλης μας συνδέεται με τον ξεριζωμό του 1922 και με τις χιλιάδες οικογένειες που πάτησαν σε εκείνη την ακτή για να ξαναρχίσουν τη ζωή τους. Από τις 14 Οκτωβρίου 1984, χυτευμένη σε ορείχαλκο, η μορφή της στέκει στο βόρειο λιμάνι της Επάνω Σκάλας. Με ένα βρέφος στην αγκαλιά, ένα παιδί στο πλευρό της και ένα ακόμα να κρύβεται στη φούστα της. Μια εικόνα που έγινε σύμβολο, σημείο αναφοράς, δυνατό τοπόσημο για την πόλη της Μυτιλήνης.
Το άγαλμα στήθηκε με πρωτοβουλία των κατοίκων του προσφυγομαχαλά της Επάνω Σκάλας, πάνω σε ιδέα του Αϊβαλιώτη διευθυντή του Δήμου Μυτιλήνης, Νίκου Δαμδούμη. Και από τότε κουβαλά τη συλλογική μνήμη ενός τόπου.
Και εδώ ακριβώς αρχίζει ο προβληματισμός.
Οι πόλεις δεν είναι μόνο έργα, προγράμματα και απορροφήσεις κονδυλίων. Είναι και μνήμη. Είναι αισθητική. Είναι σεβασμός στα σύμβολα που κουβαλούν την ταυτότητά τους. Οι «γωνιές ανακύκλωσης» είναι καλοδεχούμενες, αλλά χρειάζονται χωροταξική λογική και πολιτιστική ευαισθησία. Δεν είναι κάθε σημείο ίδιο με το επόμενο.
Σε πολλές ευρωπαϊκές πόλεις – εκείνες που συχνά επικαλούμαστε – οι χώροι μνήμης αντιμετωπίζονται με ιδιαίτερη προσοχή. Ο δημόσιος χώρος σχεδιάζεται έτσι ώστε να αναδεικνύει τα μνημεία και όχι να τα πνίγει μέσα στην καθημερινότητα της αστικής λειτουργίας.
Στην Επάνω Σκάλα, η Μικρασιάτισσα Μάνα , ένα κομμάτι της ψυχής της πόλης, εκεί όπου οι πρόσφυγες αποβιβάστηκαν, εκεί όπου χτίστηκαν ζωές από το μηδέν, εκεί όπου κάθε χρόνο κάποιοι αφήνουν ακόμα ένα λουλούδι.
Η ανακύκλωση είναι πρόοδος. Αλλά ο πολιτισμός είναι πυξίδα.
Και οι πόλεις που σέβονται τον εαυτό τους βρίσκουν τρόπο να υπηρετούν και τα δύο.
Θα απαντήσει η Δημοτική Αρχή πως έγινε η επιλογή αυτού του σημείου; Ποιος είναι ο υπεύθυνος;