Μένιος (Συμεών) Αδαμίδης 1928 - 2026 : Μια ζωή αγώνα, διώξεων και αξιοπρέπειας
Γράφει ο Παναγιώτης Μιχ. Κουτσκουδής
Έφυγε απ’ τη ζωή πλήρης ημερών ο σεμνός και αξιοσέβαστος λαϊκός αγωνιστής Μένιος (Συμεών) Αδαμίδης του Λεωκράτη και της Πηνελόπης. Γεννήθηκε το 1928 στον Απάνω Χάλικα Μυτιλήνης από πατέρα Μικαρασιάτη και μάνα Μυτιληνιά. Ορφάνεψε από πατέρα όταν ήταν ενός έτους και τον μεγάλωσαν ο παππούς του Σωκράτης Ευαγγελινός και ο θείος του Παναγιώτης Ευαγγελινός. Στην οικογένεια του όλοι ήταν κομμουνιστές.
Παιδί ακόμα στρατεύτηκε στην Εθνική Αντίσταση φυλάγοντας τσίλιες μην έρθουν οι ναζί, όταν συνεδρίαζαν οι μεγαλύτεροι, και μεταφέροντας ειδήσεις και πληροφορίες στις εαμικές οργανώσεις. Μετά την απελευθέρωση, όταν το ΚΚΕ κηρύχτηκε παράνομο, έκρυβε κομματικά στελέχη στο σπίτι του, όπου διατηρούσε έναν πολύγραφο για να τυπώνουν παράνομα έντυπα που διανέμονταν στο λαό και ρίχνονταν και στην αγορά της Μυτιλήνης.
Τον Ιούλη του 1948 τον πιάσανε, γιατί έμαθαν για τον κρυμμένο πολύγραφο και το τύπωμα της παράνομης «Ελεύθερης Λέσβου» και των προκηρύξεων, καθώς επίσης και για την απόκρυψη στο σπίτι του παράνομων κομμουνιστών. Αυτόν και πολλούς ακόμα αγωνιστές, που τους συνέλαβαν με χαλκευμένες κατηγορίες, τους ανέκριναν στην Ασφάλεια, αλλά τους πήγαιναν μετά τα μεσάνυχτα και στον Καρά-Τεπέ, γιατί εκεί δεν ακούγονταν οι φωνές τους από τα βασανιστήρια στα οποία τους υπέβαλαν. Τους έκαναν μάλιστα και εικονική εκτέλεση.
Μετά τις ανακρίσεις τούς πήγανε στις Ποινικές Φυλακές Λαγκάδας για λίγο καιρό και στη συνέχεια στις Φυλακές Βούρλων στον Πειραιά. Από κει γύρω στα 150 άτομα τους μετέφεραν στη Μακρόνησο, όπου βίωσαν το μαρτύριο της τρομοκρατίας, της αντικομμουνιστικής προπαγάνδας, της αγγαρείας, του κουβαλήματος της πέτρας, των ξυλοδαρμών και των εξευτελισμών, των φριχτών βασανιστηρίων. Ύστερα από ένα χρόνο παραμονής στο κολαστήριο της Μακρονήσου, γύρω στους 150 εξόριστους τούς ξαναέφεραν στις Ποινικές Φυλακές Λαγκάδας στη Μυτιλήνη, για να περάσουν στρατοδικείο. Ανάμεσά τους και οι Γιάννης Βασάλος, Έλλη Σβώρου, Ανδρέας Χαραλαμπίδης, Αχιλλέας Κοντάρας, Στρατής Καρακίτσος και πολλοί άλλοι που καταδικάστηκαν σε θάνατο και εκτελέστηκαν αργότερα στο Γουδί. Ο Μένιος δικάστηκε σε ισόβια κάθειρξη και ξαναπήγε στις Φυλακές Βούρλων.
Ύστερα από εξάμηνη παραμονή εκεί τους μετέφεραν στο Μεταγωγών Σύρου κι από κει δεμένους με χειροπέδες τούς πήγαν με καΐκι στα Γιούρα, όπου υπέστησαν πάλι τα ίδια μαρτύρια. Αγγαρείες, κουβάλημα πετρών, χαλικιού και άμμου από τη θάλασσα στην κορυφή του βουνού, βασανιστήρια στην περιβόητη «Συκιά του Γλάστρα». Έμεινε 5 μήνες στον 4ο Όρμο και μετά αρρώστησε και μεταφέρθηκε στον 1ο Όρμο, όπου οι συνθήκες ήταν κάπως ηπιότερες (ξεφόρτωμα καραβιών, μεταφορά οικοδομικών υλικών για εκτέλεση έργων, διάνοιξη δρόμων κλπ).
Μετά τον πήγανε στις Φυλακές Αίγινας. Το 1952 έγινε η αναθεώρηση της δίκης και τους πήγαν πάλι στις Φυλακές Βούρλων. Η ποινή του μετριάστηκε στα 20 χρόνια. Έκανε αίτηση μεταφοράς στις Φυλακές Μυτιλήνης, αλλά τον ξανάστειλαν στην Αίγινα. Εκεί έμεινε κάμποσο καιρό και μετά ξαναπήγε στα Γιούρα. Τη δεκαετία του ’50 βγήκε νόμος να απολύονται όσοι είχαν εκτίσει τα δύο τρίτα της ποινής τους και επειδή ο Μένος πλησίαζε αυτό το όριο έκανε αίτηση μεταφοράς του στη Μυτιλήνη, για τον πρόσθετο λόγο ότι ήταν άρρωστος. Όταν ήρθε στο νησί εγκρίθηκε η αίτηση αναστολής και σε λίγο καιρό απολύθηκε ύστερα από 13 χρόνια στις φυλακές και στις εξορίες.
Οι διώξεις όμως συνεχίστηκαν. Όπου έπιανε δουλειά πήγαιναν οι ασφαλίτες και απειλούσαν τους εργοδότες υποχρεώνοντάς τους να τον διώξουν. Τον ταλαιπώρησαν πολύ και όταν έκανε αίτηση για να δώσει εξετάσεις και να πάρει την άδεια ηλεκτρολόγου, γιατί απαγορευόταν η χορήγησή της σε καταδικασμένους με το Γ΄ Ψήφισμα. Τελικά το κατάφερε με τη μεσολάβηση στον αρμόδιο υπουργό του τότε βουλευτή της ΕΔΑ Θεόφραστου Παππά και κατάφερε να πάρει την άδεια και να δουλέψει.
Τον Απρίλη του 1967 με το πραξικόπημα της ξενοκίνητης χούντας των συνταγματαρχών τον πιάσανε μαζί με άλλους κομμουνιστές και τον έκλεισαν στο κτίριο της Ακαδημίας Μυτιλήνης, όπου έπαθε δηλητηρίαση από χαλασμένα φαγητά, γιατί δεν υπήρχε ψυγείο. Μετά το Πάσχα τους φόρτωσαν σε καμιόνια και τους μπαρκάρισαν σε ένα αρματαγωγό που μέσω Χίου και αφού κινδύνεψε λόγω τρικυμίας να βυθιστεί τους μετέφερε τελικά στα Γιούρα, αποβιβάζοντάς τους στον τέταρτο Όρμο. Μετά από τρεις μήνες αρρώστησε και επέστρεψε στη Μυτιλήνη, όπου βρισκόταν συνεχώς κάτω από τον έλεγχο της Ασφάλειας.
Στη μεταπολίτευση διετέλεσε Μέλος του Δ.Σ του Παραρτήματος Λέσβου της ΠΕΑΕΑ, μέλος του Δ.Σ. του Συλλόγου Ηλεκτρολόγων Λέσβου, μέλος του Δ.Σ. της Ομοσπονδίας Επαγγελματοβιοτεχνών και Εμπόρων Λέσβου, δραστήριος δημοτικός σύμβουλος την περίοδο 1983-1986 επί δημαρχίας Στρατή Πάλλη και μέλος της Δημοτικής Χορωδίας Μυτιλήνης «Νίκος Μυρογιάννης».
Η Τομεακή Επιτροπή Λέσβου του ΚΚΕ σε χτεσινή της ανακοίνωση εξέφρασε την θλίψη της για τον θάνατο του Μένιου Αδαμίδη, ο οποίος για πολλά χρόνια υπήρξε στήριγμα των Οργανώσεων του ΚΚΕ στη Μυτιλήνη, έδωσε πολλές μάχες μέσα από τις γραμμές του Κόμματος και σε όλη του τη ζωή παρά τις δυσκολίες έμεινε αταλάντευτος στις αξίες και τους σκοπούς του.
Η κηδεία του θα γίνει σήμερα Δευτέρα 19 Ιανουαρίου 2026 στις 3 μ.μ. στην εκκλησία των Αγίων Πατέρων στο Χάλικα Μυτιλήνης.
Παναγιώτης Μιχ. Κουτσκουδής
Πηγές:
• Δημήτρη Π. Καρατζιτζή «Συμεών (Μένιος) Αδαμίδης του Λεωκράτη και της Πηνελόπης (1928)», (Νέο Εμπρός, 13/3/2023, 20/3/2023, 27/3/2013, 3/4/2013, 10-4-2013).
• Συνέντευξη Μένιου Αδαμίδη στον Μήτσο Μπουρνού και τον Παναγιώτη Μ. Κουτσκουδή
