Λέσβος: Όλα τα λύσαμε, τώρα ψάχνουμε ποιος έχει το… copyright της Σκυταλοδρομίας

Σε ένα νησί όπου, προφανώς, όλα τα μεγάλα ζητήματα έχουν λυθεί — οι δρόμοι, οι μεταφορές, η ακρίβεια, η κτηνοτροφία, η υγεία, η καθημερινότητα — ήρθε η ώρα να ανοίξει και το επόμενο κρίσιμο κεφάλαιο: ποιος έχει το… copyright της Σκυταλοδρομίας Λέσβου.

Η υπόθεση, πάντως, δεν είναι τόσο αστεία όσο ακούγεται. Γιατί πίσω από την ειρωνεία υπάρχει ένα σοβαρό ερώτημα: πού τελειώνει η υγιής αθλητική πρωτοβουλία και πού αρχίζει η αντιγραφή μιας δράσης που έχει χτιστεί με κόπο, χρόνο, εθελοντισμό και συλλογική μνήμη;

Ο Σύλλογος Δρομέων Λέσβου διοργανώνει από το 2018, με συνδιοργανωτές την Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου και το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Απολιθωμένου Δάσους Λέσβου, τη Σκυταλοδρομία Λέσβου. Πρόκειται για μια δρομική δράση περίπου 320 χιλιομέτρων, χωρισμένη σε 36 διαδρομές, που αγκαλιάζει ουσιαστικά όλο το νησί.

Δεν είναι ένας απλός αγώνας. Είναι μια διαδρομή γύρω από τη Λέσβο. Ένα πέρασμα από χωριά, τοπία, ανθρώπους, συλλόγους, ομάδες, μικρούς και μεγάλους. Μια δράση ανοιχτή, δωρεάν, συμμετοχική. Με δρομείς, εθελοντές, ΑμεΑ, τοπικές κοινότητες και ανθρώπους που δεν βλέπουν τον αθλητισμό ως βιτρίνα, αλλά ως γέφυρα.

Σύμφωνα με τον Σύλλογο, η διοργάνωση γίνεται κάθε χρόνο με αυστηρά μέτρα ασφαλείας, με συνοδεία αστυνομίας και παρουσία ομάδας διάσωσης σε όλη τη διάρκεια της δράσης. Δεν είναι, δηλαδή, μια χαλαρή βόλτα με αθλητικά παπούτσια. Είναι μια απαιτητική, οργανωμένη προσπάθεια, που χρειάζεται σχεδιασμό, ευθύνη και ανθρώπους που να σηκώνουν το βάρος της.

Και κάπου εδώ αρχίζει η ενόχληση.

Ο Σύλλογος Δρομέων Λέσβου αναφέρει ότι πληροφορήθηκε την ανακοίνωση μιας νέας διοργάνωσης με ιδιαίτερα παρόμοια χαρακτηριστικά: ίδιο νησί, ίδια περίπου χιλιόμετρα, ίδιες ώρες και, όπως εκτιμά, πιθανότατα ίδια ή παρόμοια διαδρομή.

Η ανακοίνωση του Συλλόγου κρατά έναν θεσμικό τόνο, αλλά το μήνυμα είναι καθαρό: άλλο πράγμα η ενίσχυση του δρομικού κινήματος και άλλο η δημιουργία μιας δράσης «κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωσιν» μιας ήδη υπάρχουσας πρωτοβουλίας.

Γιατί, πράγματι, κανείς δεν μπορεί να βάλει φράχτη στον αθλητισμό. Κανείς δεν μπορεί να πει ότι μόνο ένας φορέας έχει δικαίωμα να οργανώνει δράσεις, διαδρομές, αγώνες ή εκδηλώσεις στη Λέσβο. Το νησί χωρά πολλές πρωτοβουλίες. Και τις έχει ανάγκη.

Όμως υπάρχει και κάτι που δεν γράφεται σε καταστατικά και άδειες. Λέγεται σεβασμός.

Σεβασμός στην ιστορία μιας διοργάνωσης. Σεβασμός στους ανθρώπους που την έστησαν από το μηδέν. Σεβασμός στους εθελοντές που αφιέρωσαν χρόνο, κόπο και προσωπική ενέργεια. Σεβασμός στους συλλόγους που συμμετείχαν. Σεβασμός σε μια ιδέα που δεν γεννήθηκε χθες το απόγευμα σε κάποιο τραπέζι σχεδιασμού.

Η Σκυταλοδρομία Λέσβου δεν είναι απλώς μια διαδρομή 320 χιλιομέτρων. Είναι ένα σήμα κατατεθέν της δρομικής κοινότητας του νησιού. Όχι απαραίτητα με τη στενή νομική έννοια. Αλλά με την κοινωνική, την ηθική, την τοπική έννοια. Και αυτά, σε έναν μικρό τόπο, μετράνε περισσότερο από τα χαρτιά.

Ο Σύλλογος ξεκαθαρίζει ότι η δική του διοργάνωση θα πραγματοποιηθεί κανονικά στις 5 και 6 Σεπτεμβρίου 2026, όπως κάθε χρόνο, και ότι δεν έχει καμία απολύτως ανάμειξη με τη νέα παρόμοια δράση.

Το ενδιαφέρον είναι ότι ο Σύλλογος δεν εμφανίζεται να απορρίπτει τις αθλητικές πρωτοβουλίες άλλων φορέων. Αντίθετα, τονίζει πως διαχρονικά έχει στηρίξει δράσεις σε κάθε γωνιά της Λέσβου, προσφέροντας βοήθεια αφιλοκερδώς όπου χρειάστηκε. Αυτό κάνει την παρέμβασή του πιο βαριά. Δεν μιλά ως κλειστό κλαμπ που φοβάται τον «ανταγωνισμό». Μιλά ως φορέας που αισθάνεται ότι μια ιδέα του, μια ταυτότητα που χτίστηκε σε βάθος χρόνου, κινδυνεύει να εμφανιστεί ως κάτι περίπου αναλώσιμο.

Και εδώ βρίσκεται η ουσία.

Ο αθλητισμός δεν μεγαλώνει με αντιγραφές. Μεγαλώνει με συνεργασίες. Μεγαλώνει με νέες ιδέες. Μεγαλώνει όταν κάθε δράση έρχεται να προσθέσει κάτι διαφορετικό και όχι να πατήσει πάνω στα ίχνη μιας άλλης, αλλάζοντας απλώς την ταμπέλα στην είσοδο.

Η Λέσβος έχει ανάγκη από περισσότερες διοργανώσεις. Περισσότερες διαδρομές. Περισσότερη εξωστρέφεια. Περισσότερη συμμετοχή. Αλλά έχει ανάγκη και από στοιχειώδη αθλητικό πολιτισμό. Γιατί χωρίς αυτόν, ο εθελοντισμός πληγώνεται. Και όταν πληγώνεται ο εθελοντισμός, πληγώνονται οι άνθρωποι που κρατούν ζωντανές τις τοπικές κοινωνίες.

Το ερώτημα, λοιπόν, δεν είναι αν κάποιος έχει νομικά το copyright μιας σκυταλοδρομίας. Το ερώτημα είναι αν υπάρχει ακόμη το αυτονόητο: να αναγνωρίζουμε ποιος ξεκίνησε κάτι, ποιος το κράτησε ζωντανό και ποιος έχει δώσει σε αυτό ταυτότητα.

Γιατί, κακά τα ψέματα, στο τέλος δεν μετρά μόνο ποιος τρέχει πρώτος.

Μετρά και ποιος σέβεται τη διαδρομή.