Πέντε δημόσιες ερευνητικές υποδομές στη Λέσβο και στρατηγικές επενδύσεις γνώσης σε όλα τα νησιά
Δημόσιες Ερευνητικές Υποδομές: Στρατηγική επένδυση γνώσης στο Βόρειο Αιγαίο – Πρώτα η Λέσβος
Έρευνα, περιβάλλον, πολιτισμός και αγροδιατροφή στον πυρήνα του νέου αναπτυξιακού σχεδίου
Τον πλήρη χάρτη των δημόσιων ερευνητικών υποδομών που προτείνονται προς ένταξη στο πλαίσιο της πρόσκλησης «Δημόσιες Ερευνητικές Υποδομές 2026» παρουσίασε σήμερα στο Περιφερειακό Συμβούλιο Βορείου Αιγαίου ο Θεολόγος Αθανασέλης, στέλεχος της Μονάδας Α, σε ενημέρωση προς τα τοπικά ΜΜΕ.
Πρόκειται για ένα συνεκτικό πακέτο ερευνητικών παρεμβάσεων, που υλοποιούνται από τμήματα του Πανεπιστήμιο Αιγαίου και στοχεύουν στην παραγωγή γνώσης με άμεση εφαρμογή σε κρίσιμους τομείς: περιβάλλον, αγροδιατροφή, πολιτική προστασία, πολιτισμό, τεχνολογία και βιώσιμη ανάπτυξη των νησιών.
Λέσβος στο επίκεντρο: Πέντε ερευνητικές υποδομές στη Μυτιλήνη
Η Λέσβος συγκεντρώνει τον μεγαλύτερο αριθμό παρεμβάσεων, με πέντε διακριτές ερευνητικές υποδομές, όλες με σαφή περιφερειακό και κοινωνικό αποτύπωμα.
▪ Τμήμα Ωκεανογραφίας και Θαλάσσιων Βιοεπιστημών – Μυτιλήνη
MIS 6038402
Η υποδομή επικεντρώνεται στην αναβάθμιση του Παρατηρητηρίου Παράκτιου Περιβάλλοντος, με στόχο τη συλλογή πρωτογενών, υψηλής ακρίβειας δεδομένων για:
- πλημμυρικά φαινόμενα και κλιματική μεταβλητότητα
- αλληλεπίδραση θάλασσας – ατμόσφαιρας
- επιπτώσεις στα θαλάσσια οικοσυστήματα
Παράλληλα, αναβαθμίζονται εργαστηριακές υποδομές για:
- αναλύσεις βιολογικών δειγμάτων
- έλεγχο ποιότητας τροφίμων
- ανάπτυξη καινοτόμων λειτουργικών τροφίμων
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη γονιδιωματική, την ταυτοποίηση ειδών, τον προσδιορισμό μικροβιώματος και τη θρεπτική αξία αλιευμάτων.
▪ Τμήμα Γεωγραφίας – Μυτιλήνη
MIS 6038774
Η υποδομή καλύπτει τρεις κρίσιμους άξονες:
- Έρευνα σε καλλιέργειες και αντιμετώπιση ασθενειών
- Δημιουργία θερμοκηπίου έρευνας
- Σεισμική θωράκιση της Περιφέρειας με δίκτυο σεισμογράφων
Συμπληρωματικά, προβλέπεται χρήση ΣΜηΕΑ (drones) για γεωγραφικές και περιβαλλοντικές εφαρμογές, ενισχύοντας την πρόληψη και την πολιτική προστασία.
▪ Τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας – Μυτιλήνη
MIS 6038280
Η υποδομή στοχεύει στη μελέτη, καταγραφή και ανάδειξη της υλικής και άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς των νησιών του Βορείου Αιγαίου.
Περιλαμβάνει:
- πολυτροπική καταγραφή πολιτιστικής εμπειρίας
- εφαρμογές XR, τεχνητής νοημοσύνης και οπτικοακουστικών έργων
- serious games για πολιτισμό και εκπαίδευση
- έρευνα σε ζητήματα ιδιωτικότητας, ασφάλειας και εμπιστοσύνης δεδομένων
Στόχος είναι η ενίσχυση της πολιτιστικής ταυτότητας, της κοινωνικής συνοχής και του πολιτιστικού τουρισμού.
▪ Τμήμα Περιβάλλοντος – Μυτιλήνη
MIS 6038400
Πρόκειται για διεπιστημονική περιβαλλοντική υποδομή, με έμφαση:
- στην αξιοποίηση βιοαποβλήτων
- στη βελτίωση ποιότητας αέρα και υδάτων
- στην ανθεκτικότητα δασικών οικοσυστημάτων
- στην ανάπτυξη μοντέλων κυκλικής οικονομίας
Η έρευνα συνδέεται άμεσα με τη βιώσιμη ανάπτυξη και την περιβαλλοντική πολιτική της Περιφέρειας.
Υπόλοιπα νησιά Βορείου Αιγαίου
▪ Σάμος – Τμήμα Μηχανικών Πληροφοριακών & Επικοινωνιακών Συστημάτων
MIS 6038795
Δημιουργία ερευνητικής υποδομής ανοικτών δεδομένων για τα νησιά, με χρήση:
- τεχνητής νοημοσύνης
- Internet of Things
- ρομποτικής
- δικτύων επόμενης γενιάς (beyond 5G / 6G)
Στόχος: ίσα δεδομένα, ίσες ευκαιρίες για πολίτες, ερευνητές και επιχειρήσεις.
▪ Λήμνος – Τμήμα Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής
MIS 6038773
Ερευνητική υποδομή στον αγροδιατροφικό τομέα, με έμφαση:
- στην ποιότητα και τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά των τοπικών προϊόντων
- σε φορητές διατάξεις ελέγχου ποιότητας
- στην προσαρμογή προϊόντων στις διεθνείς αγορές
- στην κυκλική οικονομία
Στόχος η αναβάθμιση της ανταγωνιστικότητας της τοπικής παραγωγής.
▪ Χίος – Τμήμα Μηχανικών Οικονομίας και Διοίκησης
MIS 6038794
Η υποδομή επικεντρώνεται σε:
- πολιτική προστασία και διαχείριση φυσικών καταστροφών
- ρομποτικά συστήματα (robo-dogs, drones σε σμήνη)
- ανάλυση περιβαλλοντικών και υγειονομικών δεδομένων
- ανάπτυξη καινοτόμων δομικών υλικών από ανακυκλωμένα πολυμερή
Έρευνα με εφαρμογή στην πράξη, σε πραγματικές συνθήκες κρίσης.
Το πακέτο των Δημόσιων Ερευνητικών Υποδομών που παρουσιάστηκε δεν είναι θεωρία. Είναι ένα εργαλείο πολιτικής, που αν υλοποιηθεί, μπορεί να μετατρέψει το Βόρειο Αιγαίο από «περιφέρεια προβλημάτων» σε περιφέρεια γνώσης, ανθεκτικότητας και καινοτομίας.
Και σε αυτόν τον σχεδιασμό, η Λέσβος έχει τον κεντρικό ρόλο
