Fake news, ψηφιακός όχλος και πολιτική λάσπη: Η στοχοποίηση της Σοφίας Μητσοτάκη ξεπέρασε κάθε όριο

Υπάρχουν στιγμές που η πολιτική αντιπαράθεση στην Ελλάδα κατρακυλά σε επίπεδα που θυμίζουν ψηφιακό λιντσάρισμα.
Η υπόθεση της Σοφίας Μητσοτάκη είναι ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα.

Τι συνέβη;

Κυκλοφόρησαν στο διαδίκτυο και σε ορισμένα μέσα ενημέρωσης ισχυρισμοί ότι η κόρη του πρωθυπουργού «δραπέτευσε» από το Ντουμπάι με ιδιωτικό αεροσκάφος, μάλιστα – όπως υποστήριζαν – πληρωμένο από το ελληνικό Δημόσιο. Ένα αφήγημα που διαδόθηκε με ταχύτητα φωτιάς, χωρίς αποδείξεις, χωρίς στοιχειώδη διασταύρωση, χωρίς την παραμικρή δημοσιογραφική ευθύνη.

Η απάντηση ήρθε από την ίδια τη Σοφία Μητσοτάκη.
Και ήταν απλή: δημοσιοποίησε το boarding pass της πτήσης επιστροφής της, αποδεικνύοντας ότι ταξίδεψε με προγραμματισμένη charter πτήση της Aegean από το Μουσκάτ στις 6 Μαρτίου.

Με μια εικόνα κατέρρευσε όλη η ιστορία.

Θα περίμενε κανείς ότι εκεί θα τελείωνε το θέμα. Ότι όσοι διέδωσαν τα ψεύδη θα ζητούσαν συγγνώμη.

Αλλά όχι.

Γιατί όταν ένα ψέμα καταρρέει, το επόμενο στάδιο είναι ακόμη πιο θλιβερό:
να κατασκευαστεί ένα δεύτερο ψέμα για να σωθεί το πρώτο.

Και έτσι εμφανίστηκαν οι «ειδικοί του πληκτρολογίου», τα τρολ των social media και διάφοροι αυτόκλητοι «αναλυτές» που άρχισαν να ισχυρίζονται ότι το boarding pass είναι… δήθεν ψεύτικο. Μάλιστα κάποιοι επικαλέστηκαν ακόμη και «ανάλυση μέσω AI», λες και η τεχνητή νοημοσύνη είναι το νέο μαντείο των fake news.

Ξεχνούν βέβαια – ή προσποιούνται ότι ξεχνούν – ένα βασικό στοιχείο:
η πτήση ήταν έκτακτη charter, κάτι που εξηγεί απολύτως τις διαφορές στο format της κάρτας επιβίβασης.

Αλλά η αλήθεια ποτέ δεν ήταν το ζητούμενο. Το ζητούμενο ήταν η λάσπη.

Και εδώ πρέπει να ειπωθεί καθαρά:
όσοι συνεχίζουν να διακινούν αυτά τα σενάρια δεν κάνουν δημοσιογραφία, ούτε πολιτική κριτική. Κάνουν ψηφιακή συκοφαντία.

Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης το περιέγραψε εύστοχα:
«Η τοξικότητα και το μίσος τους δεν έχουν όρια. Δεν υπολογίζουν τίποτα. Ούτε συζύγους, ούτε παιδιά».

Και αυτή είναι η ουσία του προβλήματος.

Η πολιτική αντιπαράθεση είναι θεμιτή.
Η σκληρή κριτική προς την κυβέρνηση είναι απολύτως θεμιτή.

Αλλά η στοχοποίηση ανθρώπων που δεν είναι πολιτικοί, η σπίλωση οικογενειών και η βιομηχανία ψευδών ειδήσεων δεν είναι πολιτική. Είναι εκφυλισμός του δημόσιου λόγου.

Η υπόθεση αυτή δείχνει κάτι ακόμη πιο ανησυχητικό:
την ύπαρξη ενός ψηφιακού όχλου που δεν ενδιαφέρεται για την αλήθεια. Ενδιαφέρεται μόνο για το επόμενο αφήγημα που θα προκαλέσει θόρυβο, οργή και κλικ.

Αν η δημοκρατία θέλει να προστατεύσει τον δημόσιο διάλογο, πρέπει να ειπωθεί ξεκάθαρα:
η λάσπη δεν είναι άποψη, το fake news δεν είναι πολιτική κριτική και η συκοφαντία δεν είναι ελευθερία λόγου.

Και όσοι συνεχίζουν να επιμένουν σε αυτά τα κατασκευάσματα, ακόμη και όταν η πραγματικότητα τους διαψεύδει, απλώς αποκαλύπτουν το πραγματικό τους πρόβλημα:

όχι με την οικογένεια Μητσοτάκη — αλλά με την ίδια την αλήθεια.