25 μικρά τυροκομεία στη Λέσβο κινδυνεύουν να σβήσουν – Παγώνει η ανασύσταση κοπαδιών
Η τηλεδιάσκεψη των κτηνοτρόφων της Λέσβου με το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης δεν έφερε ανακούφιση. Έφερε, κυρίως, την ωμή αποτύπωση μιας κρίσης που δεν περιορίζεται πλέον στα κοπάδια που θανατώθηκαν λόγω του αφθώδους πυρετού. Αγγίζει την καρδιά της παραγωγικής αλυσίδας του νησιού: το γάλα, τα τυροκομεία, την τοπική αγορά, τα χωριά.
Και το πιο ηχηρό στοιχείο είναι αυτό: περίπου 25 μικρά τυροκομεία της Λέσβου λόγω του αυστηρού πλαισίου διακίνησης προϊόντων βρίσκονται πλέον σε οριακή θέση, καθώς, σύμφωνα με όσα μεταφέρθηκαν μετά την τηλεδιάσκεψη, δεν μπορούν να διαθέσουν τυριά εκτός νησιού. Μπορούν μόνο εντός Λέσβου. Για μια μικρή τυροκομική μονάδα, αυτό δεν είναι απλώς περιορισμός. Είναι οικονομική θηλιά.
Τα αποτελέσματα της συζήτησης μετέφερε, εκ μέρους της προσωρινής διοικούσας επιτροπής των κτηνοτρόφων, ο Αντώνης Γαβρέλας από τα Παράκοιλα. Όπως ανέφερε, η εικόνα που δόθηκε από το ΥΠΑΑΤ δεν άφησε πολλά περιθώρια αισιοδοξίας. Η Ευρωπαϊκή Ένωση φέρεται να έχει αυστηροποιήσει τις τελευταίες ημέρες το κανονιστικό πλαίσιο, με αποτέλεσμα να μην αναγνωρίζεται η ανοιχτού τύπου παστερίωση ως επαρκής μέθοδος αδρανοποίησης του ιού.
Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι τα μικρά τυροκομεία, που δεν έχουν τη βιομηχανική δυνατότητα των μεγάλων μονάδων, εγκλωβίζονται μέσα στο νησί. Η παραγωγή τους δεν μπορεί να κινηθεί κανονικά προς τις αγορές εκτός Λέσβου. Ο κίνδυνος είναι πλέον καθαρός: να σβήσουν επιχειρήσεις που για χρόνια κρατούν ζωντανό ένα κομμάτι της τοπικής οικονομίας.
Η κρίση, όμως, δεν σταματά εκεί. Το δεύτερο μεγάλο πλήγμα αφορά την ανασύσταση των κοπαδιών. Σύμφωνα με όσα μεταφέρθηκαν, αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει διαθέσιμο εργαλείο που να επιτρέπει την άμεση επαναδημιουργία των κοπαδιών για τον επόμενο χρόνο, ίσως και περισσότερο.
Ακόμη πιο βαρύ είναι ότι ο χρόνος ανασύστασης δεν θα κριθεί μόνο από την εξέλιξη του αφθώδους στη Λέσβο. Θα συνδεθεί και με την πορεία της ευλογιάς των αιγοπροβάτων στην υπόλοιπη χώρα. Δηλαδή, από το τελευταίο κρούσμα ευλογιάς στην Ελλάδα θα πρέπει να περάσουν έξι μήνες, ώστε να ανοίξει ο δρόμος για νέες εκτροφές στο νησί.
Για έναν κτηνοτρόφο που έχασε το κοπάδι του, αυτό δεν είναι τεχνική λεπτομέρεια. Είναι υπαρξιακό ζήτημα. Ένας χρόνος χωρίς ζώα σημαίνει ένας χρόνος χωρίς παραγωγή, χωρίς γάλα, χωρίς εισόδημα, χωρίς κανονικότητα. Και όσο περνά ο χρόνος, τόσο λιγοστεύουν οι πιθανότητες επιστροφής.
Σύμφωνα με τον κ. Γαβρέλα, η προϊσταμένη της Γενικής Διεύθυνσης Κτηνιατρικής του ΥΠΑΑΤ, Κατερίνα Μαρίνου, ανέφερε ότι την επόμενη εβδομάδα θα θέσει το ζήτημα σε συνάντηση των διευθύνσεων Κτηνιατρικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο Παρίσι, επικαλούμενη τη νησιωτικότητα της Λέσβου, ώστε να εξεταστεί αν μπορεί να υπάρξει ειδική μεταχείριση για το νησί.
Αυτό είναι ίσως το μοναδικό παράθυρο που αφήνεται ανοιχτό. Αλλά, προς το παρόν, παραμένει παράθυρο. Όχι απόφαση.
Στο μέτωπο του γάλακτος, δόθηκε διευκρίνιση ότι το κατεστραμμένο γάλα για την περίοδο από τις αρχές Μαρτίου έως τις 8 Μαΐου θα αποζημιωθεί με βάση τα περσινά τιμολόγια. Η πληροφορία αυτή έχει σημασία για τους παραγωγούς, αλλά δεν απαντά σε όλα: πότε θα πληρωθούν, πόσο θα καλυφθούν πραγματικά και αν οι αποζημιώσεις θα αντιστοιχούν στο μέγεθος της ζημιάς.
Παράλληλα, η ιχνηλάτηση συνεχίζεται. Μέχρι στιγμής, σύμφωνα με τα στοιχεία που μεταφέρθηκαν, έχει ελεγχθεί περίπου το ένα τρίτο των εκτροφών της Λέσβου και έχουν εντοπιστεί 83 θετικές εκτροφές. Η διαδικασία εκτιμάται ότι θα ολοκληρωθεί μέσα στον Ιούλιο.
Για τον εμβολιασμό των ζώων κατά του αφθώδους, η γραμμή του Υπουργείου παραμένει η εκρίζωση μέσω θανατώσεων των θετικών εκτροφών. Ωστόσο, το θέμα θα τεθεί ξανά σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Η Λέσβος ζητά, ουσιαστικά, να μην αντιμετωπιστεί σαν μια ηπειρωτική περιοχή. Είναι νησί. Έχει φυσικά όρια. Έχει συγκεκριμένη παραγωγική δομή. Και έχει ήδη υποστεί ένα πλήγμα που απειλεί να γίνει μόνιμη πληγή.
Η προσωρινή επιτροπή των κτηνοτρόφων επιμένει ότι η προσπάθεια οργάνωσης συνεχίζεται. Ο κ. Γαβρέλας τόνισε πως δεν υπάρχει διάσπαση, δεν υπάρχει πολιτικό χρώμα και ότι η πρωτοβουλία είναι ανοιχτή σε όλους: κτηνοτρόφους, αγρότες, ελαιοπαραγωγούς, παραγωγικούς φορείς. Γιατί στη Λέσβο όλα αυτά δεν είναι ξεχωριστά νησιά. Είναι συγκοινωνούντα δοχεία.
Το συμπέρασμα της τηλεδιάσκεψης είναι για άλλη μια φορά ότι η Λέσβος δεν έχει απέναντί της μόνο έναν ιό. Έχει απέναντί της τον χρόνο. Αν δεν υπάρξει άμεσα ειδικό σχέδιο για τη νησιωτικότητα, αν δεν δοθεί λύση για τα 25 μικρά τυροκομεία, αν δεν υπάρξει καθαρό πλαίσιο για την ανασύσταση των κοπαδιών και γρήγορη αποζημίωση για το γάλα, τότε η ζημιά δεν θα μετρηθεί μόνο σε ζώα που χάθηκαν.
Δείτε το βίντεο από την ΕΡΤ