Αφθώδης στη Λέσβο: Νέο κρούσμα στη Μήθυμνα – Οι κτηνοτρόφοι πενθούν και η ενημέρωση μπαίνει σε «άδεια»
Υπάρχουν ανακοινώσεις που, ακόμη κι αν περιγράφουν μια πραγματική υπηρεσιακή δυσκολία, δεν μπορούν παρά να προκαλούν οργή όταν διαβάζονται μέσα στο περιβάλλον στο οποίο εκδίδονται. Και η σημερινή ενημέρωση της Διεύθυνσης Κτηνιατρικής της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου είναι μία από αυτές.
Για την Τρίτη 11 Αυγούστου ανακοινώθηκε ακόμη μία θετική εκτροφή στον αφθώδη πυρετό, αυτή τη φορά στη Μήθυμνα.
Και αμέσως μετά έρχεται η φράση που προκαλεί τουλάχιστον απορία:
«Λόγω αδειών προσωπικού στα Εργαστήρια όπου διενεργούνται οι έλεγχοι, για το επόμενο διάστημα η ενημέρωση θα αφορά μόνο τα θετικά κρούσματα».
Συγγνώμη, αλλά αυτή δεν είναι μια συνηθισμένη διοικητική περίοδος. Η Λέσβος βρίσκεται εδώ και σχεδόν πέντε μήνες αντιμέτωπη με μια καταστροφική επιζωοτία που έχει σαρώσει κοπάδια, εισοδήματα και ολόκληρες οικογένειες.
Οι κτηνοτρόφοι της Λέσβου δεν παίρνουν άδεια. Πενθούν.
Πενθούν τα κοπάδια τους που οδηγούνται στη θανάτωση. Πενθούν τον κόπο μιας ζωής. Μετρούν οικονομικές απώλειες, περιμένουν αποζημιώσεις και ζουν καθημερινά με τον φόβο ότι το επόμενο θετικό δείγμα μπορεί να είναι στη δική τους εκτροφή.
Και πλέον στη Λέσβο πενθούν και άνθρωπο. Μόλις πριν από λίγες ημέρες ο Παλλεσβιακός Φορέας Πρωτογενούς Τομέα γνωστοποίησε τον θάνατο κτηνοτρόφου λίγο μετά την υποχρεωτική θανάτωση του κοπαδιού του, επισημαίνοντας το τεράστιο ψυχολογικό και ανθρώπινο βάρος που συνοδεύει αυτή την καταστροφή.
Και μέσα σε αυτή την πραγματικότητα, η Πολιτεία και οι υπηρεσίες της οφείλουν να αντιληφθούν ότι η πλήρης, καθημερινή και διαφανής ενημέρωση δεν είναι πολυτέλεια ούτε γραφειοκρατική υποχρέωση που μπορεί να περιορίζεται ανάλογα με το πρόγραμμα των θερινών αδειών.
Είναι βασικό εργαλείο διαχείρισης μιας επιζωοτίας.
Ο αφθώδης όχι μόνο δεν τελείωσε – παραμένει ενεργός
Τα ίδια τα στοιχεία διαψεύδουν κάθε εικόνα εφησυχασμού.
Σύμφωνα με την τελευταία συγκεντρωτική αποτύπωση με ημερομηνία αναφοράς την 7η Αυγούστου, από την έναρξη της επιζωοτίας είχαν καταγραφεί στη Λέσβο 166 εστίες, από τις οποίες οι 56 παρέμεναν ενεργές. Δηλαδή περίπου μία στις τρεις καταγεγραμμένες εστίες εξακολουθούσε να είναι ενεργή.
Στις εκτροφές που είχαν πληγεί καταγράφονταν συνολικά 75.522 ευαίσθητα ζώα, ενώ 61.413 ζώα είχαν ήδη θανατωθεί και απομακρυνθεί.
Και η κατάσταση δεν σταμάτησε στις 7 Αυγούστου.
Για τη Δευτέρα 10 Αυγούστου ανακοινώθηκαν 30 αρνητικές εκτροφές και τρεις θετικές, σε Νάπη, Πελόπη και Αγία Παρασκευή.
Για την Τρίτη 11 Αυγούστου προστίθεται τώρα ακόμη μία θετική εκτροφή στη Μήθυμνα.
Ακόμη πιο αποκαλυπτική είναι η εικόνα των τελευταίων ημερών. Από τις ανακοινώσεις που έχουν δημοσιοποιηθεί από τις 31 Ιουλίου έως τις 11 Αυγούστου, έχουν καταγραφεί τουλάχιστον 12 θετικά αποτελέσματα εκτροφών: δύο στις 31 Ιουλίου, ένα στις 3 Αυγούστου, δύο στις 6 Αυγούστου, τρία στις 7 Αυγούστου, τρία στις 10 Αυγούστου και ένα στις 11 Αυγούστου.
Πρόκειται για θετικά αποτελέσματα των ημερήσιων ελέγχων και δεν πρέπει να συγχέονται μηχανικά με τον αριθμό των μοναδικών επιζωοτιολογικών εστιών, καθώς στην επίσημη συγκεντρωτική καταγραφή μπορεί να υπάρχουν επικαιροποιήσεις ήδη γνωστών εστιών.
Αλλά το συμπέρασμα δεν αλλάζει: Ο αφθώδης είναι ακόμη εδώ. Και δεν πάει καθόλου καλά.
Τώρα χρειαζόμαστε περισσότερη ενημέρωση, όχι λιγότερη
Ακριβώς επειδή η νόσος συνεχίζει να εμφανίζει θετικά αποτελέσματα σε διαφορετικές περιοχές του νησιού, η ανάγκη είναι για περισσότερα στοιχεία και όχι για λιγότερα.
Πόσες εκτροφές ελέγχονται καθημερινά;
Πόσα δείγματα εκκρεμούν;
Σε πόσο χρόνο από τη λήψη του δείγματος βγαίνει το αποτέλεσμα;
Πόσες είναι σήμερα οι ενεργές εστίες;
Πόσες νέες εκτροφές μπήκαν σε διαδικασία θανάτωσης;
Πώς εξελίσσεται η ιχνηλάτηση γύρω από κάθε νέο θετικό;
Αυτές είναι πληροφορίες που έχουν ζωτική σημασία για έναν κτηνοτρόφο που προσπαθεί να προστατεύσει ό,τι απέμεινε από την περιουσία του.
Η δημόσια ενημέρωση μόνο για τα θετικά περιστατικά αφαιρεί ένα κρίσιμο κομμάτι της εικόνας. Ο αριθμός των αρνητικών ελέγχων, ο συνολικός αριθμός των εκτροφών που εξετάζονται και η γεωγραφική κατανομή των ελέγχων αποτελούν στοιχεία απαραίτητα για να μπορεί κανείς να εκτιμήσει την πραγματική εξέλιξη της επιζωοτίας.
Και υπάρχει ένα ακόμη σοβαρό ερώτημα:
Αν οι άδειες προσωπικού επηρεάζουν μόνο τη δημοσιοποίηση των αποτελεσμάτων, αυτό πρέπει να διευκρινιστεί άμεσα. Αν όμως επηρεάζουν τον ρυθμό των εργαστηριακών ελέγχων, τότε το θέμα είναι πολύ σοβαρότερο και απαιτούνται εξηγήσεις τώρα.
Σε μια επιζωοτία δεν μπορεί η κρατική μηχανή να λειτουργεί με λογική Αυγούστου.
Οι άδειες των εργαζομένων είναι αυτονόητο και κατοχυρωμένο δικαίωμα. Η ευθύνη όμως για την επαρκή στελέχωση των εργαστηρίων, τις βάρδιες και τη συνέχεια της λειτουργίας τους ανήκει στη διοίκηση και στην Πολιτεία. Δεν μπορεί να μετακυλίεται στην ποιότητα της ενημέρωσης μιας ολόκληρης κτηνοτροφικής κοινωνίας που βρίσκεται σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης.
Πέντε μήνες μετά την εμφάνιση του αφθώδους στη Λέσβο, με 166 καταγεγραμμένες εστίες ήδη έως τις 7 Αυγούστου, 56 ενεργές εκείνη την ημερομηνία και περισσότερα από 61.000 ζώα θανατωμένα και απομακρυσμένα, η κατάσταση δεν επιτρέπει χαλαρότητα.
Οι κτηνοτρόφοι δεν βρίσκονται σε διακοπές. Βρίσκονται σε έναν καθημερινό αγώνα επιβίωσης.
Και το ελάχιστο που δικαιούνται είναι να γνωρίζουν, κάθε ημέρα και χωρίς εκπτώσεις, τι ακριβώς συμβαίνει στο νησί τους.
