Παιχνίδια στη Λέσβο ... Χώροι ταφής «στα χαρτιά» και κτηνοτρόφοι σε απόγνωση
Ένας πόλεμος εντυπώσεων βρίσκεται σε εξέλιξη από το απόγευμα της Τετάρτης στη Λέσβο, με αφορμή το έγγραφο που διακινήθηκε στα τοπικά μέσα ενημέρωσης και αφορά τον ορισμό χώρων υγειονομικής ταφής στους δύο Δήμους του νησιού. Στο επίκεντρο βρίσκεται η διαχείριση του γάλακτος, σε μια περίοδο που η κτηνοτροφία δοκιμάζεται σκληρά από τα περιοριστικά μέτρα λόγω αφθώδους πυρετού.
Σύμφωνα με το αρχικό έγγραφο, ως χώρος υγειονομικής ταφής για τον Δήμο Δυτικής Λέσβου ορίστηκε η περιοχή «Ντιβάνι» στη Δημοτική Ενότητα Μανταμάδου. Την ίδια στιγμή, για τον Δήμο Μυτιλήνης, η Διεύθυνση Περιβάλλοντος (με βάση το έγγραφο της Κτηνιατρικής) υπέδειξε ως χώρο τελικής διάθεσης τον Κεντρικό ΧΥΤΑ Λέσβου στη θέση «Κλεφτόβιγλα».
Ωστόσο, η ουσία της υπόθεσης βρίσκεται αλλού. Η διαδικασία αυτή δεν προέκυψε ως άμεση λύση στην κρίση, αλλά αποτελεί συνέχεια παλαιότερης υποχρέωσης: η Διεύθυνση Κτηνιατρικής είχε ήδη, πριν την εμφάνιση του αφθώδους πυρετού, ζητήσει από τους Δήμους να ορίσουν χώρους για την ταφή νεκρών ζώων, ληγμένων γαλακτοκομικών προϊόντων και λοιπών Ζωικών Υποπροϊόντων (ΖΥΠ).
Ο Δήμος Δυτικής Λέσβου τότε είχε απαντήσει ότι δεν διαθέτει κατάλληλο χώρο που να πληροί τις προβλεπόμενες προδιαγραφές. Μετά την εκδήλωση της κρίσης και το αδιέξοδο που προέκυψε από την αναστολή λειτουργίας των τυροκομείων, η Κτηνιατρική Υπηρεσία επανήλθε ζητώντας εκ νέου ορισμό χώρου.
Η κατάσταση κλιμακώθηκε όταν παρενέβη η Αποκεντρωμένη Διοίκηση Αιγαίου, επισημαίνοντας ότι η μη υπόδειξη χώρου ενδέχεται να συνιστά παράβαση καθήκοντος. Υπό αυτή την πίεση, ορίστηκε –για τυπικούς κυρίως λόγους– ο χώρος στο Μανταμάδο. Σημειώνεται ωστόσο ότι η τελική ευθύνη επιλογής και έγκρισης του χώρου ανήκει στην Αποκεντρωμένη Διοίκηση, ενώ η απόφαση αποκτά ισχύ μόνο μετά την επίσημη ανάρτησή της.
Αντίστοιχα, στον Δήμο Μυτιλήνης, μετά από σχετική παρέμβαση, επιλέχθηκε τελικά ο ΧΥΤΑ ως χώρος διάθεσης, με βάση το σχετικό έγγραφο της Κτηνιατρικής. Στην πράξη, μετά τη δημοσιοποίηση του εγγράφου, και οι δύο Δήμοι κατέληξαν να δείχνουν προς τον ΧΥΤΑ ως λύση.
Όμως εδώ προκύπτει το κρίσιμο ερώτημα: είναι ο ΧΥΤΑ κατάλληλος χώρος;
Σύμφωνα με τον Πρόεδρο του ΓΕΩΤΕΕ Παναγιώτη Κατσαβέλλη, τα ζωικά υποπροϊόντα αυτής της κατηγορίας θα πρέπει να οδηγούνται εκτός νησιού, καθώς οι τοπικές υποδομές δεν πληρούν πλήρως τις απαιτούμενες προδιαγραφές. Με άλλα λόγια, ακόμη και αυτή η «λύση» κινείται στα όρια της καταλληλότητας.
Το αποτέλεσμα είναι ένα σκηνικό διοικητικής σύγχυσης, όπου αποφάσεις λαμβάνονται περισσότερο για να καλυφθούν θεσμικά κενά παρά για να δοθούν ουσιαστικές λύσεις. Και την ίδια ώρα, οι κτηνοτρόφοι βρίσκονται αντιμέτωποι με μια σκληρή πραγματικότητα: καλούνται να διαχειριστούν τεράστιες ποσότητες γάλακτος χωρίς διέξοδο.
Η πρακτική διάσταση του προβλήματος είναι αμείλικτη, ας δεχτούμε ότι τελικά ο ΧΥΤΑ θα είναι ο χώρος για όλη τη Λέσβο. Ένας παραγωγός, σε πολλές περιπτώσεις, καλείται να διανύσει δεκάδες χιλιόμετρα για να απορρίψει το γάλα του – μια διαδικασία που είναι οικονομικά ασύμφορη, επιχειρησιακά δύσκολη και ψυχολογικά εξουθενωτική.
Σε μια περίοδο όπου η κτηνοτροφία της Λέσβου δίνει μάχη επιβίωσης, η εικόνα που διαμορφώνεται είναι αυτή ενός μηχανισμού που λειτουργεί με όρους γραφειοκρατίας και όχι κρίσης. Και αυτό, όπως επισημαίνουν άνθρωποι της παραγωγής, δεν είναι απλώς αναποτελεσματικό – είναι επικίνδυνο.
Και για επίλογο η ανάρτηση του Δημάρχου Δυτικής Λέσβου Ταξιάρχη Βέρρου :
"Θύελλες" και "σφοδρές αντιδράσεις " ανακάλυψαν πάλι οι γνωστοί "ερευνητικοί ".Όσο και να προσπαθούν να σώσουν τους πραγματικά υπεύθυνους-γιατί έχουν ονοματεπώνυμο και δεν είναι ούτε το "πουλί" ούτε βέβαια ο γράφων-δεν θα τα καταφέρουν . Απλά γίνονται γραφικοί.Τώρα ,γιατί λυσσωδώς προσπαθούν να τους σώσουν, δεν είναι της παρούσης, θα τα πούμε όταν έρθει η ώρα και δεν θα αργήσει. Αυτό με τον "Άρη " ,φαντάζομαι το ξέρετε. Αλλά το να παίζεις πολιτικά παιχνίδια στις πλάτες κατεστραμμένων κτηνοτρόφων είναι εγκληματικό. Επί της ουσίας πάντως ο Δήμος δεν αποφασίζει ούτε τον τόπο ούτε τον τρόπο της Υγειονομικής ταφής. Αυτό το καθορίζει η Αποκεντρωμένη με απόφασή της μετά από πρόταση της Κτηνιατρικής.Ο ΧΥΤΑ μέχρι προχτές δεν δεχόταν τίποτα. Ξαφνικά τα δέχτηκε για τον Δήμο Μυτιλήνης. Ε,προφανώς έτσι θα γίνει και για τον Δήμο Δυτικής Λέσβου. Βέβαια τα ερωτήματα παραμένουν. Θα πηγαίνει ο κτηνοτρόφος από το Σίγρι,την Ερεσό
και τα Χύδηρα στον ΧΥΤΑ ή όπου αλλού και θα γυρίζει πίσω;Υπάρχει εικόνα ,στα μυαλά των φωστήρων ,των χιλιομετρικών αποστάσεων;Έτσι θα λυθεί το πρόβλημα;Αυτά τα ολίγα για τώρα. Περισσότερα μετά το πέρας της κρίσης.