Η Σέβη Βολουδάκη στη Λέσβο και η «σιωπή» για τη Βάστρια: Προετοιμάζεται το επόμενο βήμα;
Σειρά επαφών με την τοπική αυτοδιοίκηση και τα σώματα ασφαλείας είχε το πρωί της Τετάρτης στη Λέσβο η Υφυπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου Σέβη Βολουδάκη, σε μια επίσκεψη που, πέρα από το τυπικό πρωτόκολλο, φέρει έντονο πολιτικό και γεωπολιτικό αποτύπωμα.
Η υφυπουργός συναντήθηκε στην Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου με τον Περιφερειάρχη Κώστα Μουτζούρη, τον Δήμαρχο Μυτιλήνης Παναγιώτη Χριστόφα και τον Δήμαρχο Δυτικής Λέσβου Ταξιάρχη Βέρρο, με βασικό αντικείμενο τη διαχείριση του μεταναστευτικού και τα ζητήματα που απασχολούν την τοπική κοινωνία.
Ακολούθησαν επαφές στο Αστυνομικό Μέγαρο με στελέχη της Ελληνικής Αστυνομίας και του Λιμενικού Σώματος, ενώ η υφυπουργός επισκέφθηκε επίσης την Κλειστή Ελεγχόμενη Δομή (ΚΕΔ) στον Καρά Τεπέ και το Κέντρο Φιλοξενίας Ασυνόδευτων Ανηλίκων «Πύργος» της «Ηλιαχτίδας».
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, στη δομή του Καρά Τεπέ φιλοξενούνται σήμερα περίπου 950 πρόσφυγες και μετανάστες, αριθμός σημαντικά χαμηλότερος σε σχέση με τα χρόνια της κορύφωσης της μεταναστευτικής κρίσης.
Το μήνυμα της κυβέρνησης: «Η Λέσβος γύρισε σελίδα»
Η κ. Βολουδάκη υποστήριξε ότι η εικόνα της Λέσβου έχει αλλάξει ριζικά τα τελευταία χρόνια.
Όπως σημείωσε, το νησί που βρέθηκε για χρόνια στην πρώτη γραμμή της μεταναστευτικής κρίσης «έχει γυρίσει σελίδα», καθώς πλέον λειτουργεί ένα πιο οργανωμένο μοντέλο διαχείρισης των μεταναστευτικών ροών με σαφείς κανόνες.
Παράλληλα τόνισε ότι αυτή την περίοδο οι μεταναστευτικές ροές προς τα νησιά του Αιγαίου εμφανίζονται μειωμένες, ενώ μέχρι στιγμής δεν καταγράφεται αύξηση αφίξεων που να σχετίζεται με την πολεμική κρίση στη Μέση Ανατολή.
Η υφυπουργός έκανε ιδιαίτερη αναφορά στον ρόλο του Λιμενικού Σώματος, υπογραμμίζοντας ότι επιχειρεί καθημερινά υπό εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες στο Αιγαίο, χαρακτηρίζοντας μάλιστα την κατάσταση «σχεδόν συνθήκες πολέμου».
Η Βάστρια και το μήνυμα που εκπέμπεται
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίασε η τοποθέτηση της υφυπουργού για τη νέα δομή στη Βάστρια, ένα έργο που εδώ και χρόνια προκαλεί έντονες πολιτικές και κοινωνικές αντιπαραθέσεις στη Λέσβο.
Η κ. Βολουδάκη ξεκαθάρισε ότι δεν υπάρχει προς το παρόν συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα λειτουργίας της δομής, ενώ ο Περιφερειάρχης Κώστας Μουτζούρης παρενέβη επισημαίνοντας ότι υπάρχει συντονισμός μεταξύ κυβέρνησης και Περιφέρειας για το θέμα.
Η αναφορά αυτή θεωρείται ιδιαίτερα προσεκτική πολιτικά, καθώς η κυβέρνηση φαίνεται να κρατά ανοικτό το ενδεχόμενο ενεργοποίησης της δομής, χωρίς όμως να ανακοινώνει άμεσες κινήσεις.
Τι δείχνει πραγματικά η επίσκεψη
Η χρονική συγκυρία της επίσκεψης δεν είναι τυχαία.
Η νέα κλιμάκωση της έντασης στη Μέση Ανατολή και ο πόλεμος που εξελίσσεται στην περιοχή δημιουργούν φόβους για νέες μεταναστευτικές πιέσεις προς την Ευρώπη και ιδιαίτερα προς την Ελλάδα.
Γι’ αυτό και η ελληνική κυβέρνηση επιδιώκει να δείξει ότι βρίσκεται σε κατάσταση επιχειρησιακής ετοιμότητας, τόσο στο επίπεδο των θαλάσσιων συνόρων όσο και στη διαχείριση των δομών φιλοξενίας.
Η αναφορά της υφυπουργού σε διπλωματικές επαφές με την Τουρκία αλλά και σε ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες, όπως η δημιουργία χώρων επιστροφής μεταναστών εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης (τα λεγόμενα return hubs), δείχνει ότι το μεταναστευτικό επανέρχεται στο επίκεντρο της ευρωπαϊκής πολιτικής.
Πέρα από τις δηλώσεις, η επίσκεψη της υφυπουργού στη Λέσβο στέλνει τρία βασικά μηνύματα:
Πρώτον, η κυβέρνηση θέλει να επιβεβαιώσει ότι οι ροές στο Αιγαίο παραμένουν υπό έλεγχο, παρά την αστάθεια στη Μέση Ανατολή.
Δεύτερον, επιχειρεί να διατηρήσει ισορροπίες με την τοπική κοινωνία σχετικά με το ευαίσθητο θέμα της Βάστριας.
Και τρίτον, δείχνει ότι το μεταναστευτικό παραμένει μια ενεργή γεωπολιτική εξίσωση, στην οποία η Λέσβος εξακολουθεί να αποτελεί βασικό κόμβο.
Με άλλα λόγια, μπορεί οι εικόνες της μαζικής κρίσης των προηγούμενων ετών να έχουν υποχωρήσει, όμως το μεταναστευτικό για το Αιγαίο παραμένει μια υπόθεση που εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις εξελίξεις πέρα από τα σύνορα της Ελλάδας.
Σε καθαρά πολιτικούς και διοικητικούς όρους πηγές αναφέρουν οτι μια επίσκεψη υφυπουργού Μετανάστευσης που περιλαμβάνει ταυτόχρονα επαφές με την Περιφέρεια, τους δημάρχους του νησιού, τα σώματα ασφαλείας και τις δομές φιλοξενίας, δύσκολα μπορεί να χαρακτηριστεί απλώς εθιμοτυπική. Στη διοικητική πρακτική του κράτους, τέτοιες κινήσεις συνήθως αποτελούν θεσμική προεργασία για επόμενες αποφάσεις, μια διαδικασία συντονισμού και αποτύπωσης της κατάστασης πριν από πιθανές εξελίξεις στο πεδίο της μεταναστευτικής πολιτικής. Με άλλα λόγια, περισσότερο θυμίζει προετοιμασία εδάφους παρά μια τυπική επίσκεψη ενημερωτικού χαρακτήρα.
