Στις 23 Οκτωβρίου 2025 υπογράφηκε Πρωτόκολλο Συνεργασίας μεταξύ του Υφυπουργού Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, Στέφανου Γκίκα, εκπροσωπώντας τη Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής, και του Προέδρου του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας, Γιώργου Στασινού. Η συμφωνία αυτή στοχεύει στην τεκμηριωμένη προστασία, ανάδειξη και ολοκληρωμένη διαχείριση του νησιωτικού τοπίου και της αρχιτεκτονικής ταυτότητας του Αιγαίου, με έμφαση στο Αρχείο Διατηρητέων Κτισμάτων και Οικιστικών Συνόλων.
Στους στόχους της συνεργασίας αυτής περιλαμβάνονται ο σχεδιασμός ειδικών απαιτήσεων, η οριοθέτηση του περιεχομένου και η επιστημονική μεθοδολογία υλοποίησης πρωτοβουλίας για το "Αποθετήριο Διατηρητέων Κτισμάτων και Οικιστικών Συνόλων αρμοδιότητας ΥΝΑΝΠ/ΓΓΑΙΝΠ". Το έργο εντάσσεται στη στοχοθεσία της Γενικής Γραμματείας, στο πλαίσιο του Ετήσιου Σχεδίου Δράσης και ως μέρος του Ενοποιημένου Σχεδίου Κυβερνητικής Πολιτικής για το 2026.
Βασική πρόβλεψη αφορά τη συστηματοποίηση, αρχειοθέτηση και δημιουργία σύγχρονου, δημόσια προσβάσιμου αποθετηρίου του αρχείου διατηρητέων κτισμάτων με χαρακτηρισμούς που πραγματοποιήθηκαν από τη ΓΓΑΙΝΠ και το πρώην Υπουργείο Αιγαίου. Η δημόσια διάθεση του αρχείου αναμένεται να διευκολύνει ιδιοκτήτες ακινήτων, μηχανικούς και δημόσιους λειτουργούς, συμβάλλοντας στη βελτίωση των παρεχόμενων υπηρεσιών, την ενίσχυση της διαφάνειας και την απλοποίηση των διοικητικών διαδικασιών. Παράλληλα, πρόκειται να αναδειχθεί το αρχειακό υλικό που αφορά τον οικιστικό πλούτο και το κτιριακό απόθεμα των νησιών, το οποίο τηρείται στη Διεύθυνση Περιβάλλοντος της ΓΓΑΙΝΠ.
Η συνεργασία επικεντρώνεται στην καταγραφή των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών των νησιών, στην εκπόνηση κατευθυντήριων γραμμών και προτύπων σχεδιασμού, στην ανάπτυξη εκπαιδευτικών δράσεων και στη στήριξη θεσμικών παρεμβάσεων για τη βιώσιμη ανάπτυξη και την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς, με έμφαση στα διατηρητέα κτίρια.
Δήλωση του Υφυπουργού Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, Στέφανου Γκίκα
Η καταγραφή, διατήρηση, προστασία και ανάδειξη του πλούτου των διατηρητέων κτισμάτων και των παραδοσιακών οικισμών των νησιών καθίστανται βασικό εργαλείο για τη διατήρηση της πολιτιστικής και αρχιτεκτονικής κληρονομιάς. Μέσω της συνεργασίας των δύο οργανισμών, επιδιώκεται η ανάδειξη της μορφολογικής, αρχιτεκτονικής και ιστορικής αξίας της πολιτιστικής κληρονομιάς των νησιών. Οι υπηρεσίες, μέσω της συνεργασίας, αναμένεται να καταστούν πιο αποτελεσματικές ως προς την τεχνική τους υποστήριξη, ανταποκρινόμενες στις απαιτήσεις των νησιωτών και στα ζητήματα που διαχειρίζονται. Το Υπουργείο, σε αυτή την προσπάθεια προστασίας της αρχιτεκτονικής κληρονομιάς και διατήρησης της αυθεντικής ταυτότητας για τις επόμενες γενιές, θα συνεχίσει να διευρύνει τον κύκλο θεσμικών συνομιλητών με στόχο τη διατήρηση της ξεχωριστής φυσιογνωμίας των νησιών.
Δήλωση του Γενικού Γραμματέα Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής, Μανώλη Κουτουλάκη
Η ενίσχυση της νησιωτικής πολιτικής προϋποθέτει τεκμηρίωση, συνέργειες και συστηματικό σχεδιασμό. Η συνεργασία με το ΤΕΕ δημιουργεί σταθερή βάση για την προστασία και ανάδειξη της ταυτότητας των νησιών, ενώ ενισχύεται η αποτελεσματικότητα του Κεντρικού Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής Αιγαίου στη λήψη σημαντικών αποφάσεων για ιδιοκτήτες ακινήτων και τη διατήρηση της λαϊκής αρχιτεκτονικής κληρονομιάς. Η στενή συνεργασία με το ΤΕΕ και το συναρμόδιο Υπουργείο Περιβάλλοντος αναμένεται να διασφαλίσει κρίσιμες διαλειτουργικότητες και συνέργειες στον Αιγαιακό χώρο.
Δήλωση του Προέδρου του ΤΕΕ, Γιώργου Στασινού
Η αξία των νησιών του Αιγαίου για την Ελλάδα είναι δεδομένη. Η έναρξη της συνεργασίας με το Υπουργείο Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής αφορά στη διαχείριση του αρχιτεκτονικού και μνημειακού αποθέματος της περιοχής, καθώς και στην προστασία του αρχιτεκτονικού πλούτου της χώρας. Εκτιμάται ότι το επόμενο εξάμηνο θα αποτιμηθούν τα αποτελέσματα της συνεργασίας, με στόχο να αναδειχθεί στην πράξη η αξία του εγχειρήματος για τη νησιωτική Ελλάδα.
Στην εκδήλωση της υπογραφής του Πρωτοκόλλου παρευρέθηκαν, μεταξύ άλλων, ο Υφυπουργός Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, ο Γενικός Γραμματέας Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής και Πρόεδρος του Κεντρικού Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής Αιγαίου, ο Πρόεδρος του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας, ο Γενικός Γραμματέας της Διοικούσας Επιτροπής του ΤΕΕ και μέλος του ΚΕΣΑΑ, ο Αρχιτέκτονας Αντώνης Γιαννικουρής, η Πολιτικός Μηχανικός και Προϊσταμένη Διεύθυνσης Περιβάλλοντος της ΓΓΑΙΝΠ Μυρσίνη Γιαννέλη, καθώς και στελέχη του Περιφερειακού Γραφείου Προστασίας Περιβάλλοντος και Αρχιτεκτονικής Κληρονομιάς Κυκλάδων και υπηρεσιακοί παράγοντες.
