Την 1η Μάη 1945 η σημαία της ΕΣΣΔ υψώθηκε θριαμβευτικά στο Ράιχσταγκ από τον Κόκκινο Στρατό, που είχε συντρίψει τον κύριο όγκο των ναζιστικών στρατευμάτων. Ξημερώνοντας η 9η Μάη του 1945, η Γερμανία παραδόθηκε άνευ όρων. Η νίκη αυτή αποδίδεται στην ηρωική αντίσταση των λαών, με καθοριστική τη συμβολή του διεθνούς κομμουνιστικού κινήματος και τιμάται ως μέρα μνήμης κατά του ναζισμού-φασισμού. Ο αγώνας αυτός κόστισε πάνω από 50-60 εκατομμύρια νεκρούς, παγκοσμίως, και ανυπολόγιστες καταστροφές και θυσίες.
Στη βάση του οβελίσκου στο Πάρκο της Νίκης στη Μόσχα ο έφιππος Άγιος Γεώργιος σκοτώνει το δράκοντα. Αλληγορική απόδοση της μεγάλης νίκης του Κόκκινου Στρατού εναντίον του χιτλερικού φασισμού.
Τέτοια μέρα τιμούμε όσες και όσους έδωσαν τη ζωή τους στον αντιφασιστικό αγώνα, έμειναν ανάπηροι, μετείχαν στις μάχες στα διάφορα μέτωπα του πολέμου. Τιμούμε τα εκατομμύρια των νεκρών που πέθαναν από πείνα, όσων ξεψύχησαν στα στρατόπεδα συγκέντρωσης και κάθε τόπο μαρτυρίου και φρίκης, όπου καταγράφηκε η απόλυτη απαξίωση της ανθρώπινης ύπαρξης.
Η Σοβιετική Ένωση σήκωσε το κύριο βάρος της πάλης κατά του φασισμού - ναζισμού, πληρώνοντας βαρύτατο φόρο αίματος. Πάνω από 25 εκατομμύρια νεκρούς (σύμφωνα με τα νεότερα ιστορικά στοιχεία) και πάνω από 10 εκατομμύρια ανάπηρους και τραυματίες. Στη Νίκη επί του Άξονα συνέβαλαν αποφασιστικά όλες οι δυνάμεις που μετείχαν στον αντι-χιτλερικό συνασπισμό, καθώς και τα ευρωπαϊκά λαϊκά αντιστασιακά - εθνικοαπελευθερωτικά κινήματα.
Η Ελλάδα ήταν μία από τις χώρες με τα περισσότερα - σε αναλογία με τον πληθυσμό της χώρας - θύματα του αντιφασιστικού απελευθερωτικού αγώνα. Σε 500.000 περίπου υπολογίζονται οι νεκροί της (στις μάχες, από την πείνα, τις εκτελέσεις, τους βομβαρδισμούς κλπ). Ο λαός μας, συσπειρωμένος στη μεγάλη του πλειοψηφία στο ΕΑΜ – ΕΛΑΣ - ΕΠΟΝ, κορμός των οποίων ήταν το ΚΚΕ, μεγαλούργησε με τον αγώνα του κατά των φασιστών κατακτητών και των ντόπιων συνεργατών τους, για την απελευθέρωση της πατρίδας.
Ο τύμβος Μαμάγιεφ Βόλγογκραντ. Μνημείο – συγκρότημα στους ήρωες της μάχης του Στάλινγκραντ (κατασκευάστηκε την περίοδο 1960 – 1967). Δεσπόζει το άγαλμα «The Motherland Calls» (Η μητέρα πατρίδα σας καλεί), ύψους 86 μέτρων (284 ποδών). Τότε που έγινε (1967) ήταν το ψηλότερο στον κόσμο. Πολύ κοντά βρίσκεται και ο τάφος του Βασίλι Ζάιτσεφ, του σοβιετικού σκοπευτή που σκότωσε 225 στρατιώτες του Άξονα κατά τη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου. (Christiaan Triebert/ Flickr Πηγή: Protagon.gr)
Ένα μνημείο χτίστηκε, το 1962, πάνω από το θωρηκτό USS Arizona που βύθισαν οι Ιάπωνες όταν βομβάρδισαν το Περλ Χάρμπορ, το 1941. Στο βυθό κείτονται και οι 1.102 ναύτες και πεζοναύτες που σκοτώθηκαν στην επίθεση, η οποία οδήγησε τους Αμερικανούς στον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο. (Wikipedia Πηγή: Protagon.gr) Ομοίωμα του μνημείου του Στάλινγκραντ στο Manzhouli της Κίνας.
Στο σημερινό μας αφιέρωμα επιχειρούμε ένα φωτογραφικό – ιστορικό οδοιπορικό σε κάποια από τα σημαντικότερα Μνημεία της Μεγάλης Αντιφασιστικής Νίκης των Λαών, που στέκουν επιβλητικά και αγέρωχα μέσα στο διάβα του χρόνου, για να μας θυμίζουν τη μεγαλύτερη ως σήμερα τραγωδία της ανθρωπότητας, αλλά συνάμα και το σπουδαιότερο θρίαμβο των Λαών. Για να μας διδάσκουν ποιοι τσάκισαν το ναζιστικό τέρας, που στα χρόνια μας επιχειρεί να ξανασηκώσει κεφάλι, αλλά και για να ακυρώνουν τις προσπάθειες των σημερινών κυρίαρχων του κόσμου, που επιχειρούν να ξαναγράψουν την Ιστορία διαστρεβλώνοντας την αλήθεια.
Μνημείο έξω από το στάδιο της Ζενίτ στο Κίεβο της Ουκρανίας που στήθηκε το 1971 στη μνήμη των 11 ποδοσφαιριστών της F.C. Start (8 της Ντυναμό Κιέβου και 3 της Λοκομοτίβ Κιέβου), οι περισσότεροι από τους οποίους πέθαναν από τα βασανιστήρια στα στρατόπεδα συγκέντρωσης των ναζί, γιατί το 1942 δεν… κάθισαν να χάσουν από την επίλεκτη ομάδα της Βέρμαχτ. Με διαιτητή αξιωματικό των Ες-Ες (!!), την κέρδισαν 5-1 και 5-3, καταρρακώνοντας το ηθικό του γερμανικού στρατεύματος και διαψεύδοντας το Γερμανό διοικητή που προκλητικά διατυμπάνιζε σε όλους τους τόνους: «Η ανωτερότητα της Άριας φυλής έναντι των υπανθρώπων Ρωσο-ουκρανών Σλάβων είναι εμφανής σε όλους τους τομείς και φυσικά και στο ποδόσφαιρο.» Ο δεύτερος αγώνας της 9ης Αυγούστου 1942 (5-3) έμεινε στην ιστορία ως «το ματς του θανάτου».
Το Μνημείο των θυμάτων του στρατοπέδου συγκέντρωσης Μπούχενβαλντ (Buchenwald, Δάσος με τις οξιές), που ήταν ένα ναζιστικό στρατόπεδο συγκέντρωσης κοντά στο Έττερμπουργκ (Etterburg, κάστρο του Έττερ) που βρίσκεται κοντά στη Βαϊμάρη της Θουριγγίας στη Γερμανία. Ιδρύθηκε τον Ιούλιο του 1937 και οι κρατούμενοί του χρησιμοποιούνταν ως εργατικό δυναμικό με καταναγκαστική εργασία σε τοπικά εργοστάσια παραγωγής στρατιωτικού εξοπλισμού. Οι αμερικανικές δυνάμεις απελευθέρωναν το Στρατόπεδο τον Απρίλη του 1945.
Η γερμανική πρωτεύουσα διαθέτει πάνω από δέκα σοβιετικά μνημεία, περιλαμβανομένου και του εντυπωσιακού Μνημείου των πεσόντων στρατιωτών στο Τρέπτοουερ Παρκ, το οποίο επισκέπτονται χιλιάδες άτομα, ιδιαίτερα κατά την επέτειο της ημέρας νίκης στις 8 Μαΐου. (Πηγή: https://www.kathimerini.gr/world/562053793/ta-sovietika-mnimeia-toy-verolinoy-stekontai-orthia/, [A.P. Photo/Markus Schreiber])
Το Destroyed City (De Verwoeste Stad - Η Κατεστραμμένη Πόλη) είναι ένα εμβληματικό χάλκινο γλυπτό του Οσίπ Ζάντκιν (Ossip Zadkine), το οποίο βρίσκεται στην πλατεία 1940 (Plein 1940) στο Ρότερνταμ της Ολλανδίας. Αποτελεί μνημείο για το βομβαρδισμό του Ρότερνταμ από τη γερμανική Luftwaffe κατά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο (14 Μαΐου 1940), ο οποίος ισοπέδωσε το κέντρο της πόλης. Απεικονίζει μια ανθρώπινη φιγούρα, η οποία αντικατοπτρίζει τον πόνο και την απόγνωση. Το πιο χαρακτηριστικό στοιχείο είναι η «ξεριζωμένη καρδιά», που συμβολίζει την καταστροφή της καρδιάς της πόλης. Η μορφή είναι έντονα κυβιστική, με παραμορφωμένα χαρακτηριστικά που τονίζουν την αγωνία και τη βία της καταστροφής. Στήθηκε το 1953 και αποτελεί ένα από τα πιο σημαντικά έργα τέχνης στο δημόσιο χώρο της Ολλανδίας, θυμίζοντας στους περαστικούς τη φρίκη του πολέμου.
Το Μνημείο για τις Γυναίκες του Β' Παγκοσμίου Πολέμου ανεγέρθηκε το 2005 στο Ουάιτχολ του Λονδίνου και είναι εμπνευσμένο από τη συμβολή των γυναικών πυροβολητών, Έντνα Στορ και Μίλντρεντ Βιλ. Οι 17 κενές ενδυμασίες και στολές υπενθυμίζουν τα διαφορετικά επαγγέλματα που είχαν οι γυναίκες πριν πολεμήσουν. (Darlo Rich 2009/Flickr Πηγή: Protagon.gr)
Το Μνημείο των Κομάντο: Οι τρεις μπρούτζινοι κομάντο ανεγέρθηκαν το 1952, στα Χάιλαντς της Σκοτίας, πολύ κοντά στη Σπιν Μπριτζ, με την επιγραφή: «Στο όνομα των αξιωματικών και των κομάντο που σκοτώθηκαν στον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, το 1939-1945. Η εξοχή ήταν για αυτούς τόπος εκπαίδευσης». (Andrew Bowden/ Flickr Πηγή: Protagon.gr)
