Επείγον! Εκατοντάδες παλιές κατοικίες στη Λέσβο και στα Νησιά με τον επικίνδυνο αμίαντο – Ζητείται κρατική επέμβαση!

«Ανάγκη άμεσης παρέμβασης για την απομάκρυνση και αντικατάσταση δομικών στοιχείων ελενίτ που περιέχουν αμίαντο – Πρόταση δημιουργίας κρατικού προγράμματος με επιδότηση αντικατάστασης»

Το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας – Τμήμα Βορειοανατολικού Αιγαίου, με έδρα τη Μυτιλήνη, προειδοποιεί για ένα τεράστιο και παραμελημένο περιβαλλοντικό και υγειονομικό πρόβλημα που αφορά τις παλιές κατασκευές σε Λέσβο, Χίο, Σάμο, Λήμνο και Ικαρία. Πρόκειται για την εκτεταμένη παρουσία δομικών στοιχείων τύπου ελενίτ (φυλλοσανίδες αμιαντοτσιμέντου), που περιέχουν αμίαντο — μια γνωστή καρκινογόνο ουσία με αποδεδειγμένη σύνδεση με σοβαρές μορφές καρκίνου.

Τι συμβαίνει;

Οι πλάκες ελενίτ, που χρησιμοποιήθηκαν μαζικά από τη δεκαετία του 1960 έως τα τέλη του 1980, εξακολουθούν να βρίσκονται σε χιλιάδες κατοικίες και επαγγελματικούς χώρους, κυρίως σε αγροτικές και ημιαστικές περιοχές των νησιών του Βορείου Αιγαίου. Η μακροχρόνια έκθεση στις κακουχίες του καιρού, όπως οι δυνατοί άνεμοι και οι βροχές, έχει προκαλέσει τη διάβρωση και τον κατακερματισμό των υλικών, οδηγώντας στην απελευθέρωση επικίνδυνων ινών αμιάντου στην ατμόσφαιρα.

Οι κίνδυνοι για την υγεία είναι σοβαρότατοι

• Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (WHO) χαρακτηρίζει τον αμίαντο καρκινογόνο κατηγορίας 1, με μηδενικό ασφαλές επίπεδο έκθεσης.
• Το Διεθνές Γραφείο Ερευνών για τον Καρκίνο (IARC) τον συνδέει με θανατηφόρους καρκίνους, όπως το μεσοθηλίωμα και καρκίνο πνεύμονα, λάρυγγα και ωοθηκών.
• Έρευνες του ΕΛΙΝΥΑΕ και του ΕΚΠΑ έχουν επιβεβαιώσει την ύπαρξη αμιαντούχων υλικών σε σχολεία, αγροτικές και δημόσιες υποδομές, θέτοντας σε κίνδυνο χιλιάδες ανθρώπους.

Η έκταση του προβλήματος στην Ελλάδα

Σύμφωνα με εκτιμήσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, στην Ελλάδα υπάρχουν πάνω από 3 εκατομμύρια τετραγωνικά μέτρα υλικών που περιέχουν αμίαντο, με μεγάλο ποσοστό σε νησιωτικές περιοχές όπως το Βόρειο Αιγαίο (EC DG Environment, Report 2017).

Παρά την απαγόρευση παραγωγής και διάθεσης τέτοιων υλικών από το 2005, δεν έχει γίνει οργανωμένη και ολοκληρωμένη κρατική προσπάθεια απομάκρυνσης, με αποτέλεσμα να παραμένουν ενεργά πολλοί εστιάζουν σε σοβαρό κίνδυνο.

Το ΤΕΕ Βορειοανατολικού Αιγαίου ζητά ΑΜΕΣΗ ΚΡΑΤΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ

Το Τεχνικό Επιμελητήριο προτείνει τη δημιουργία ενός κρατικού προγράμματος απομάκρυνσης και αντικατάστασης των αμιαντούχων δομικών στοιχείων με σύγχρονα, ασφαλή και φιλικά προς το περιβάλλον υλικά. Η πρόταση περιλαμβάνει:

1. Καταγραφή και χαρτογράφηση όλων των δομικών στοιχείων με αμίαντο, σε συνεργασία με τους τοπικούς φορείς.
2. Ενημερωτική καμπάνια ευαισθητοποίησης των πολιτών για τους κινδύνους του αμιάντου.
3. Επιδότηση ή πλήρη κάλυψη του κόστους αποξήλωσης και αντικατάστασης των επικίνδυνων υλικών.
4. Υποχρεωτική χρήση πιστοποιημένων συνεργείων αδειοδοτημένων για χειρισμό αμιάντου, σύμφωνα με το Π.Δ. 212/2006.
5. Τεχνική υποστήριξη και εποπτεία της διαδικασίας από το ΤΕΕ και επιστημονικούς φορείς.

Γιατί είναι επείγον

Η συνεχιζόμενη έκθεση των κατοίκων στον αμίαντο απειλεί τη δημόσια υγεία, ενώ το περιβάλλον των νησιών υποβαθμίζεται από το ανεξέλεγκτο και διάσπαρτο ελενίτ. Επιπλέον, η υλοποίηση του προγράμματος θα φέρει πολλαπλά οφέλη:

• Προστασία της υγείας εκατοντάδων χιλιάδων πολιτών σε Λέσβο, Χίο, Σάμο, Λήμνο, Ικαρία.
• Αναβάθμιση της οικοδομικής δραστηριότητας και δημιουργία νέων θέσεων εργασίας σε τεχνικούς και συνεργεία.
• Περιβαλλοντική αποκατάσταση κρίσιμων περιοχών του Βορείου Αιγαίου.

Το Τμήμα Βορειοανατολικού Αιγαίου του ΤΕΕ δηλώνει ότι είναι έτοιμο να συνεργαστεί στενά με την Πολιτεία για τον σχεδιασμό, την τεχνική υποστήριξη και την εποπτεία ενός τέτοιου προγράμματος που αποτελεί άμεση ανάγκη για την ασφάλεια και την υγεία των πολιτών.