«Βόμβα» για τον αφθώδη πυρετό στη Λέσβο
Η υπόθεση του αφθώδους πυρετού στη Λέσβο εισέρχεται σε νέα, ιδιαίτερα κρίσιμη φάση, με τη συζήτηση να μετατοπίζεται πλέον από τη διαχείριση της υγειονομικής κρίσης στη διερεύνηση ευθυνών. Καταλυτικό ρόλο σε αυτή τη στροφή διαδραμάτισε η εκδήλωση με τίτλο «Η Κτηνοτροφία στο απόσπασμα», που διοργανώθηκε από την Πρωτοβουλία Ερεσού – Περιβαλλοντικό Κοινωνικό Σύλλογο, συγκεντρώνοντας περίπου 200 άτομα με φυσική παρουσία και δεκάδες ακόμη μέσω διαδικτυακής μετάδοσης.
Στην εκδήλωση τοποθετήθηκαν οι αδελφοί Μόσχου, εκ των οποίων ο ένας είναι κτηνίατρος, καθώς και ο δικηγόρος Πανάγος Σπυρόπουλος, οι οποίοι επιχείρησαν να αποτυπώσουν τόσο το θεσμικό πλαίσιο όσο και τις επιλογές που έχουν γίνει μέχρι σήμερα στη διαχείριση της κρίσης. Οι παρεμβάσεις τους έδωσαν τον τόνο μιας συζήτησης που δεν περιορίστηκε σε τεχνικά ζητήματα, αλλά άγγιξε ευθέως το θέμα των ευθυνών.
Στο επίκεντρο βρέθηκε η πιθανότητα κατάθεσης μηνυτήριας αναφοράς “κατά παντός υπευθύνου”, με αντικείμενο τη συνολική διαχείριση της κρίσης. Οι αναφορές αφορούν συγκεκριμένα τις καθυστερήσεις στην ιχνηλάτηση, την έλλειψη προληπτικής θωράκισης του νησιού, τη διαχείριση του γάλακτος, καθώς και τις μαζικές σφαγές και ταφές ζώων. Πρόκειται για ζητήματα που, όπως επισημάνθηκε, απαιτούν σαφείς απαντήσεις από τις αρμόδιες αρχές, με την τοπική κοινωνία να ζητά πλέον διαφάνεια και λογοδοσία.
Παράλληλα, έντονη ήταν η αμφισβήτηση της στρατηγικής που εφαρμόζεται, με βασικό σημείο αναφοράς τη μονομέρεια στις μαζικές θανατώσεις ζώων. Όπως υποστηρίχθηκε, το ευρωπαϊκό πλαίσιο παρέχει και άλλες επιλογές, όπως ο μαζικός εμβολιασμός, που θα μπορούσε να περιορίσει την απώλεια ζωικού κεφαλαίου. Στο πλαίσιο αυτό, έγιναν αναφορές σε πρακτικές που έχουν εφαρμοστεί σε χώρες όπως η Γαλλία και η Κύπρος, ενισχύοντας το επιχείρημα ότι η σημερινή διαχείριση αποτελεί πολιτική επιλογή και όχι μονόδρομο.
Σημαντικό μέρος της συζήτησης αφιερώθηκε και στο ζήτημα της αξιοπιστίας των ελέγχων, με την επισήμανση ότι οι κτηνοτρόφοι έχουν τη δυνατότητα να προχωρούν σε παράλληλες αιμοληψίες και ιδιωτικούς ελέγχους, προκειμένου να διασταυρώνουν τα αποτελέσματα. Το θέμα αυτό αγγίζει τον πυρήνα της εμπιστοσύνης μεταξύ παραγωγών και κρατικών μηχανισμών.
Επιπλέον, τέθηκε το ζήτημα της πίεσης που, σύμφωνα με όσα αναφέρθηκαν, ασκείται στους κτηνοτρόφους μέσω της απειλής κυρώσεων. Η αναφορά σε ενδεχόμενες διαγραφές από μητρώα χαρακτηρίστηκε ως στοιχείο εκφοβισμού, με τη διευκρίνιση ότι τέτοιες ενέργειες δεν μπορούν να σταθούν νομικά όταν δεν στηρίζονται σε σαφές θεσμικό πλαίσιο.
Το συνολικό κλίμα που αποτυπώθηκε είναι αυτό μιας κοινωνίας που βρίσκεται σε οριακό σημείο, με την κτηνοτροφία της Λέσβου να δέχεται ισχυρό πλήγμα και την αβεβαιότητα να κυριαρχεί. Η εκδήλωση κατέληξε σε ένα σαφές συμπέρασμα: η ανάγκη για οργάνωση, συλλογική δράση και διεκδίκηση λύσεων γίνεται πλέον επιτακτική.
Με τη σκιά των μηνύσεων να βρίσκεται πλέον πάνω από την υπόθεση, ο αφθώδης πυρετός παύει να αποτελεί μόνο μια υγειονομική κρίση και μετατρέπεται σε πολιτική και νομική σύγκρουση, με τις επόμενες κινήσεις να αναμένονται καθοριστικές για το μέλλον του ζωικού κεφαλαίου και της παραγωγής στο νησί.
