Έκρηξη οργής στη Λέσβο: Πετούν το γάλα, ζητούν παραιτήσεις – Στο τραπέζι γενική απεργία για την κατάρρευση της κτηνοτροφίας
Η σημερινή κινητοποίηση των κτηνοτρόφων στη Λέσβο, με συγκέντρωση αρχικά στο λιμάνι της Μυτιλήνης και στη συνέχεια έξω από το κτήριο της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου, ανέδειξε με σαφήνεια το βάθος της κρίσης που εξελίσσεται στον πρωτογενή τομέα.
Παρότι ότι μέχρι τώρα δεν προέκυψε λύση (είναι οι επαφές ακόμη σε εξέλιξη) καταγράφηκαν κρίσιμα δεδομένα που αποτυπώνουν τόσο την ένταση της κατάστασης όσο και τα δομικά προβλήματα στη διαχείρισή της.
Αυτή τη στιγμή όσο είναι σε εξέλιξη η προσπάθεια επικοινωνίας των τυροκόμων με το Υπουργείο, οι κτηνοτρόφοι πραγματοποιούν αποκλεισμό στην είσοδο του λιμανιού στη Μυτιλήνη.
Η κινητοποίηση οργανώθηκε από τη βάση των ίδιων των παραγωγών, με πρωτοβουλία του Συνεταιρισμού Κάπης, γεγονός που υπογραμμίζει ότι ο κόσμος της παραγωγής κινείται αυτόνομα, χωρίς κομματικές ή πολιτικές καθοδηγήσεις. Η μαζική συμμετοχή επιβεβαιώνει ότι η κρίση δεν είναι επιμέρους, αλλά αφορά το σύνολο της κτηνοτροφίας του νησιού.
Η σημερινή ημέρα σηματοδοτεί μια κρίσιμη καμπή, καθώς για πρώτη φορά μεγάλος αριθμός παραγωγών οδηγήθηκε στην απόρριψη του γάλακτος.
Η εξέλιξη αυτή συνδέεται άμεσα με την αναστολή λειτουργίας των τυροκομείων, αλλά και με την απουσία οργανωμένης εναλλακτικής για τη διάθεση της παραγωγής. Υπολογίζεται ότι περίπου 250 τόνοι γάλακτος ημερησίως παραμένουν αδιάθετοι, δημιουργώντας ασφυκτική πίεση στους παραγωγούς.
Κατά τη συνάντηση των κτηνοτρόφων στο κτήριο της Περιφέρειας που πραγματοποιήθηκε με τον Περιφερειάρχη Κώστα Μουτζούρη, παρουσία φορέων και βουλευτών, τέθηκε εκ νέου το ζήτημα της άμεσης απορρόφησης της παραγωγής. Ο Περιφερειάρχης επικοινώνησε με τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης Κώστα Τσιάρα, ο οποίος επανέλαβε τη δέσμευση για αποζημίωση του γάλακτος που θα παραληφθεί από τις επιχειρήσεις. Ωστόσο, διευκρινίστηκε ότι δεν υπάρχει δυνατότητα επιβολής υποχρεωτικής παραλαβής στους ιδιώτες τυροκόμους, γεγονός που περιορίζει ουσιαστικά την αποτελεσματικότητα της συγκεκριμένης παρέμβασης.
Παράλληλα, εξελίσσεται προσπάθεια συνεννόησης με τον εκπρόσωπο των τυροκόμων, προκειμένου να υπάρξει συντονισμένη λύση σε συνεργασία με το Υπουργείο. Μέχρι στιγμής, όμως, το πρόβλημα της διάθεσης του γάλακτος παραμένει άλυτο.
Την ίδια ώρα, η επιχειρησιακή διαχείριση της κρίσης εμφανίζει σημαντικά κενά.
Στη ζώνη των τριών χιλιομέτρων γύρω από την εστία του κρούσματος στην Πελόπη, απαιτείται ο έλεγχος εκατοντάδων εκτροφών, συμπεριλαμβανομένων περίπου 140 μονάδων προβάτων, 45 βοοτροφικών εκμεταλλεύσεων και χοιροτροφικών μονάδων. Παρά την έκταση του έργου, δεν έχει ενισχυθεί επαρκώς η τοπική κτηνιατρική υπηρεσία, με αποτέλεσμα να δημιουργούνται εύλογες ανησυχίες για την αποτελεσματικότητα των μέτρων περιορισμού του αφθώδους πυρετού. Οι κτηνίατροι ακόμη δεν ήρθαν. Από Δευτέρα και βλέπουμε...
Παράλληλα στο Μανταμάδο οι κτηνοτρόφοι καταγγέλλουν ότι και αυτή τη δύσκολη ώρα παραμένουν μόνοι τους. Με δικά τους έξοδα, με προσωπική εργασία και χωρίς καμία θεσμική στήριξη, μέλη της Ομάδας Αναβίωσης Πανηγυριών Μανταμάδου γέμισαν τις τάφρους με απολυμαντικά υγρά, προκειμένου να αποτρέψουν την ανεξέλεγκτη είσοδο και έξοδο οχημάτων σε μια περίοδο που ο αφθώδης πυρετός απειλεί να τινάξει στον αέρα ολόκληρη την τοπική οικονομία.
Η ένταση της κατάστασης αποτυπώθηκε και στις αντιδράσεις των συγκεντρωμένων, με αποδοκιμασίες προς τον Περιφερειάρχη, ιδιαίτερα μετά από πρόσφατες δημόσιες τοποθετήσεις του σχετικά με την κατανομή των ευθυνών. Οι χθεσινές δηλώσεις του Περιφερειάρχη Κώστα Μουτζούρη που επιχείρησε να ρίξει τις ευθύνες στους υπηρεσιακούς παράγοντες του Υπουργείου και όχι στην πολιτική ηγεσία του Υπουργού προκάλεσαν πολλά σχόλια. "Ξέπλυμα των ευθυνών της Νέας Δημοκρατίας" είναι το σχόλιο των κτηνοτρόφων. Το ζήτημα της διαχείρισης της κρίσης αποκτά πλέον και σαφή πολιτική διάσταση.
Στο μεταξύ, οι παρεμβάσεις της δημοτικής παράταξης του Πανάγου Κουφέλου φέρνουν στο προσκήνιο σοβαρές καταγγελίες για καθυστερήσεις και παραλείψεις. Όπως επισημαίνεται, ήδη από το καλοκαίρι του 2025 είχαν διατυπωθεί προειδοποιήσεις για την έξαρση του αφθώδους πυρετού στην Τουρκία και την ανάγκη λήψης προληπτικών μέτρων. Παρά ταύτα, δεν ενεργοποιήθηκαν εγκαίρως βασικοί μηχανισμοί προστασίας, όπως οι τάφροι απολύμανσης στις πύλες εισόδου του νησιού.
Επιπλέον, γίνεται γνωστό ότι στις 6 Φεβρουαρίου υπήρξε επίσημο έγγραφο της Γενικής Διεύθυνσης Κτηνιατρικής του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης προς την Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου, με σαφείς οδηγίες για την εφαρμογή προληπτικών μέτρων. Το γεγονός ότι τα μέτρα αυτά δεν υλοποιήθηκαν εγκαίρως εντείνει τα ερωτήματα για τη συνολική ετοιμότητα του συστήματος.
Ποιος είχε τελικά την ευθύνη;
Τι μέτρα τελικα είχαν ληφθεί;
Η κατάσταση εξελίσσεται σε ένα σύνθετο πεδίο ευθυνών μεταξύ Υπουργείου, Περιφέρειας και τοπικών φορέων, την ώρα που οι άμεσες ανάγκες των παραγωγών παραμένουν ακάλυπτες. Κάθε ημέρα που περνά με αδιάθετη παραγωγή επιβαρύνει περαιτέρω την οικονομική θέση των κτηνοτρόφων και εντείνει την κοινωνική πίεση.
Η κρίση στον πρωτογενή τομέα της Λέσβου δεν περιορίζεται πλέον σε υγειονομικό επίπεδο. Εξελίσσεται σε οικονομική και θεσμική δοκιμασία, με άμεσες επιπτώσεις στην τοπική παραγωγή και την ευρύτερη οικονομία του νησιού. Η ανάγκη για άμεσες, λειτουργικές και συντονισμένες αποφάσεις καθίσταται πλέον επιτακτική. Σε αυτό το περιβάλλον, πληθαίνουν οι φωνές που θέτουν ζήτημα πολιτικής ευθύνης, με αιτήματα ακόμη και για παραιτήσεις σε επίπεδο διοίκησης (ακούστηκε από πολλούς κτηνοτρόφους στη σημερινή συνάντηση) και διαχείρισης της κρίσης, εφόσον αποδειχθεί ότι υπήρξαν καθυστερήσεις ή παραλείψεις. Παράλληλα, καταγράφεται αυξανόμενη συζήτηση για κλιμάκωση των κινητοποιήσεων, με προτάσεις για μαζική απεργία σε όλη τη Λέσβο, ως μέσο πίεσης για άμεσες λύσεις. Η δυναμική αυτή αντανακλά τη γενικευμένη ανησυχία ότι η κρίση στην κτηνοτροφία δεν αφορά μόνο έναν κλάδο, αλλά επηρεάζει συνολικά την οικονομική και κοινωνική συνοχή του νησιού.
