Μετά τις σφαγές στη Λέσβο, η Ευρώπη δείχνει εμβόλια: Το μήνυμα της Έκθεσης Fidanza για τον αφθώδη

Η Λέσβος μπήκε στην ευρωπαϊκή συζήτηση για την κτηνοτροφία με τον πιο βίαιο τρόπο: μέσα από τον αφθώδη πυρετό, τους αποκλεισμούς, τις θανατώσεις ζώων, το γάλα που έμεινε χωρίς διέξοδο, τα τυροκομεία που πάγωσαν και τους κτηνοτρόφους που είδαν μέσα σε λίγες εβδομάδες να απειλείται όχι απλώς το εισόδημά τους, αλλά ολόκληρη η συνέχεια της ζωής τους.

Και τώρα, λίγες εβδομάδες μετά την επιβεβαίωση της νόσου στο νησί, έρχεται από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ένα κείμενο που δεν αλλάζει αυτομάτως τον νόμο, αλλά αλλάζει το πολιτικό κλίμα. Πρόκειται για την Έκθεση Fidanza, το ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 30ής Απριλίου 2026, με τίτλο για το βιώσιμο μέλλον της ευρωπαϊκής κτηνοτροφίας υπό το πρίσμα της επισιτιστικής ασφάλειας, της ανθεκτικότητας των αγροτών και των προκλήσεων που θέτουν τα νοσήματα των ζώων. Το ψήφισμα φέρει τον κωδικό P10_TA(2026)0157 και βασίζεται στη διαδικασία 2025/2053(INI).

Η πρώτη απαραίτητη διευκρίνιση είναι κρίσιμη: η Έκθεση Fidanza δεν είναι κανονισμός. Δεν είναι απόφαση της Κομισιόν. Δεν καταργεί τις ζώνες προστασίας και επιτήρησης στη Λέσβο. Δεν σταματά από μόνη της τις θανατώσεις. Είναι όμως πολιτικό κείμενο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και, ακριβώς γι’ αυτό, έχει σημασία. Διότι δείχνει προς τα πού πιέζει πλέον το αιρετό ευρωπαϊκό σώμα: λιγότερη λογική «καταστροφής μετά την κρίση» και περισσότερη πρόληψη, εμβολιασμός, βιοασφάλεια, ταχεία στήριξη και πραγματική αποζημίωση.

Το κείμενο του Ευρωκοινοβουλίου αναγνωρίζει ότι τα νοσήματα των ζώων έχουν σοβαρές κοινωνικοοικονομικές, περιβαλλοντικές και ζωοτεχνικές συνέπειες σε επίπεδο εκτροφής, περιφέρειας και κράτους. Δεν αντιμετωπίζει δηλαδή μια επιζωοτία ως στενό κτηνιατρικό επεισόδιο. Τη βλέπει ως πλήγμα στην παραγωγή, στο εισόδημα, στην τροφική επάρκεια, στην ύπαιθρο, ακόμη και στην ψυχική αντοχή των ανθρώπων που ζουν από τα ζώα τους.

Αυτό για τη Λέσβο δεν είναι θεωρία. Είναι η καθημερινότητα των τελευταίων εβδομάδων. Ο αφθώδης δεν χτύπησε ένα αφηρημένο «ζωικό κεφάλαιο». Χτύπησε οικογένειες, μικρές και μεσαίες εκμεταλλεύσεις, τυροκομεία, μεταφορείς, ζωοτροφές, εμπορικές ροές, το όνομα των λεσβιακών προϊόντων και την αυτοπεποίθηση μιας αγροτικής οικονομίας που ήδη παλεύει με υψηλό κόστος, νησιωτικότητα και χρόνια θεσμική κόπωση.

Το πιο βαρύ σημείο της Έκθεσης Fidanza είναι η μετατόπιση της συζήτησης προς τον εμβολιασμό. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στηρίζει την προσαρμογή της ευρωπαϊκής προσέγγισης στα νοσήματα των ζώων με χρήση εμβολιασμού, όπου αυτό είναι δυνατόν και ανάλογα με το είδος και τη νόσο, ως προληπτικό εργαλείο μέσα σε μια ευρύτερη εργαλειοθήκη. Δεν μιλά για εμβολιασμό ως μαγικό ραβδί. Μιλά για εμβολιασμό μαζί με επιτήρηση, βιοασφάλεια και οργανωμένο σχέδιο.

Εδώ βρίσκεται η καρδιά του θέματος για τη Λέσβο. Μέχρι σήμερα, η διαχείριση του αφθώδη στο νησί κινήθηκε μέσα στο αυστηρό ευρωπαϊκό πλαίσιο του «stamping-out», δηλαδή της θανάτωσης μολυσμένων και συνδεόμενων κοπαδιών, μαζί με περιορισμούς μετακίνησης ζώων και προϊόντων. Η ίδια η Κομισιόν αναφέρει ότι τα ειδικά μέτρα για τον αφθώδη στην ΕΕ βασίζονται στη θανάτωση των μολυσμένων και των σε επαφή κοπαδιών, επειδή η νόσος είναι εξαιρετικά μεταδοτική και μπορεί να εξαπλωθεί πριν εμφανιστούν καθαρά κλινικά σημεία.

Άρα, όχι, η Ευρώπη δεν λέει σήμερα ότι η Ελλάδα «παρανόμησε» επειδή εφάρμοσε θανατώσεις. Το θεσμικό πλαίσιο εξακολουθεί να προβλέπει σκληρά μέτρα εκρίζωσης. Όμως το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ανοίγει πλέον το επόμενο, πολύ πιο δύσκολο ερώτημα: ήταν η θανάτωση η μόνη διαθέσιμη επιλογή σε κάθε φάση της κρίσης ή η ΕΕ και τα κράτη-μέλη πρέπει να περάσουν σε ένα μοντέλο όπου ο εμβολιασμός, η ταχεία διάγνωση και η βιοασφάλεια μπαίνουν πολύ νωρίτερα στο τραπέζι;

Η απάντηση έχει ιδιαίτερο βάρος επειδή ο αφθώδης στη Λέσβο είναι στέλεχος SAT1, όπως αναφέρει η Κομισιόν για το ελληνικό περιστατικό που επιβεβαιώθηκε στις 16 Μαρτίου 2026. Η ίδια σελίδα της Κομισιόν σημειώνει ότι στην Κύπρο, επίσης για SAT1, είχαν παραδοθεί 500.000 δόσεις εμβολίου στις 13 Φεβρουαρίου 2026 και επιπλέον 529.000 δόσεις στις 28 Φεβρουαρίου.

Αυτό δεν σημαίνει αυτομάτως ότι «ό,τι έγινε στην Κύπρο έπρεπε να γίνει και στη Λέσβο». Κάθε επιζωοτία έχει δική της γεωγραφία, δική της επιδημιολογική εικόνα, δικές της εμπορικές συνέπειες και δικό της σχέδιο εκρίζωσης. Σημαίνει όμως κάτι εξαιρετικά σημαντικό: ο εμβολιασμός δεν ήταν ανύπαρκτο ευρωπαϊκό εργαλείο. Υπήρχε στην ευρωπαϊκή εργαλειοθήκη. Υπήρχαν τράπεζες αντιγόνων. Υπήρχε δυνατότητα ταχείας παραγωγής εμβολίων. Και αυτό κάνει το ερώτημα για τη Λέσβο απολύτως θεμιτό: εξετάστηκε εγκαίρως και τεκμηριωμένα σενάριο επείγοντος προστατευτικού εμβολιασμού; Και αν απορρίφθηκε, με ποια κριτήρια;

Η Κομισιόν αναφέρει ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση διατηρεί μία από τις μεγαλύτερες τράπεζες αντιγόνων στον κόσμο για ταχεία παραγωγή εμβολίων, ενώ ο Κατ’ Εξουσιοδότηση Κανονισμός 2023/361 προβλέπει κανόνες για χρήση εμβολίων σε νοσήματα κατηγορίας Α, όπως ο αφθώδης, με ειδικούς όρους για επείγοντα προστατευτικό εμβολιασμό.

Η Έκθεση Fidanza πηγαίνει ένα βήμα παραπέρα. Ζητά από την Κομισιόν να λάβει υπόψη τις νεότερες επιστημονικές εξελίξεις και να εξετάσει αναθεώρηση του Κανονισμού 2016/429, ώστε να δημιουργηθεί νέα κατηγορία υγειονομικού καθεστώτος: «disease-free with vaccination», δηλαδή «απαλλαγμένη από νόσο με εμβολιασμό».

Αυτό είναι σημείο-κλειδί. Σήμερα, μια περιοχή που εμβολιάζει μπορεί να βρεθεί αντιμέτωπη με εμπορικές και υγειονομικές επιπτώσεις στο καθεστώς της. Η προτεινόμενη νέα κατηγορία επιχειρεί να απαντήσει ακριβώς σε αυτόν τον φόβο: να μην αντιμετωπίζεται ο εμβολιασμός ως στίγμα, αλλά ως εργαλείο ελέγχου, όταν υπάρχει δυνατότητα διάκρισης ανάμεσα σε μολυσμένα και εμβολιασμένα ζώα. Για τη Λέσβο, αυτό δεν λύνει τη σημερινή κρίση με ένα κουμπί. Αλλά δείχνει ότι η ευρωπαϊκή πολιτική συζήτηση αρχίζει να καταλαβαίνει το αδιέξοδο: δεν μπορεί η προστασία της αγοράς να περνά πάντα μέσα από την καταστροφή της παραγωγής.

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο δεν μένει μόνο στον εμβολιασμό. Συνδέει ευθέως την υγεία των ζώων με τη βιοασφάλεια στις εκτροφές. Ζητά αυξημένη χρηματοδότηση, ακόμη και εκτός ΚΑΠ, για επενδύσεις βιοασφάλειας σε επίπεδο μονάδας και καλεί την Κομισιόν να συντονίσει την έρευνα, την κοινή προμήθεια, την αποθήκευση και τη διάθεση εμβολίων, αντιγόνων, διαγνωστικών αντιδραστηρίων και ανοσολογικών κτηνιατρικών προϊόντων σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Για τη Λέσβο, αυτό μεταφράζεται σε κάτι πολύ πρακτικό. Δεν αρκεί να ζητείται από τον κτηνοτρόφο «να τηρεί μέτρα», όταν ο ίδιος βρίσκεται σε μια αλυσίδα που ξεκινά από την εκτροφή και περνά από φορτηγά, τυροκομεία, λιμάνι, ζωοτροφές, προσωπικό, εργαλεία, απολυμάνσεις, διαδρομές συλλογής γάλακτος και ελέγχους. Η βιοασφάλεια δεν είναι σύνθημα σε εγκύκλιο. Είναι υποδομή. Θέλει χρήμα, τεχνική καθοδήγηση, προσωπικό, ταχύτητα και τοπικό σχεδιασμό.

Η Έκθεση Fidanza αγγίζει και το πιο επώδυνο θέμα: τις σφαγές. Στο σημείο 93, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο καλεί την Κομισιόν και τα κράτη-μέλη να συνεργάζονται με τις περιφερειακές αρχές και να συμβουλεύονται τους αγρότες για σχέδια πρόληψης, εμβολιασμού και μετριασμού, αποφεύγοντας όσο το δυνατόν περισσότερο τη θανάτωση ζώων.

Αυτή η φράση είναι πολιτικά εκρηκτική για τη Λέσβο. Διότι έρχεται τη στιγμή που στο νησί η θανάτωση ζώων δεν είναι θεωρητική έννοια. Είναι πραγματικές εκτροφές, πραγματικά κοπάδια, πραγματικές απώλειες, πραγματική κοινωνική οργή. Το Ευρωκοινοβούλιο δεν καταργεί το μέτρο της θανάτωσης. Αλλά λέει κάτι που μέχρι χθες ακουγόταν σχεδόν απαγορευμένο: η σφαγή πρέπει να είναι το έσχατο μέτρο, όχι η μόνη γλώσσα της πολιτείας.

Υπάρχει και η οικονομική διάσταση. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ζητά αύξηση της ευρωπαϊκής χρηματοδότησης για προγράμματα εκρίζωσης και ελέγχου, αλλά και ολοκληρωμένα συστήματα οικονομικής στήριξης που να καλύπτουν ολόκληρη την αλυσίδα. Όχι μόνο τον κτηνοτρόφο που έχασε ζώα, αλλά όλους τους πληττόμενους κρίκους, με ταχεία βοήθεια, λιγότερη γραφειοκρατία και σαφείς προθεσμίες πληρωμής.

Εδώ η σύνδεση με τη Λέσβο είναι άμεση. Η ζημιά από τον αφθώδη δεν τελειώνει στην αποτίμηση ενός ζώου που θανατώθηκε. Υπάρχει χαμένο γάλα. Υπάρχει διακοπή παραγωγής. Υπάρχουν τυριά που δεν κινήθηκαν. Υπάρχει ζωοτροφή που καταναλώθηκε χωρίς αντίστοιχο εισόδημα. Υπάρχουν μεταφορές που ακυρώθηκαν, ράφια που έμειναν χωρίς προϊόν, επιχειρήσεις που πιέστηκαν, παραγωγοί που βρέθηκαν σε οικονομικό κενό. Αν η αποζημίωση δεν δει όλη την αλυσίδα, τότε δεν είναι αποζημίωση. Είναι λογιστικό παυσίπονο σε παραγωγικό ακρωτηριασμό.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει και η αναφορά της Έκθεσης Fidanza στα αναγνωρισμένα μέτρα αδρανοποίησης, όπως το μαγείρεμα και η μακρά ωρίμανση. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο καλεί την Κομισιόν να εργαστεί με διεθνείς εμπορικούς εταίρους ώστε να γίνονται αποδεκτές οι περιφερειακές απαγορεύσεις και οι αναγνωρισμένες επεξεργασίες αδρανοποίησης, περιορίζοντας την αχρείαστη οικονομική ζημιά στην ευρωπαϊκή κτηνοτροφία.

Αυτό ακουμπά ευθέως το ζήτημα των λεσβιακών τυριών. Διότι η συζήτηση για τα ώριμα τυριά δεν αφορά μόνο το αν το προϊόν είναι ασφαλές ως τρόφιμο. Αφορά τη διαδρομή του προϊόντος, τη συσκευασία, τα οχήματα, τους εργαζόμενους, τους χώρους, τα υλικά, την πιθανότητα μηχανικής μεταφοράς του ιού. Η Έκθεση Fidanza, όμως, δίνει πολιτικό έρεισμα σε μια πιο έξυπνη προσέγγιση: αυστηρή βιοασφάλεια, επιστημονικά τεκμηριωμένες εξαιρέσεις, αποδοχή επεξεργασιών που αδρανοποιούν τον κίνδυνο και όχι οριζόντια οικονομική ασφυξία χωρίς διαφοροποίηση.

Το ίδιο ισχύει και για την έννοια του «ring-fencing», δηλαδή της περιμετρικής θωράκισης με βάση τη βιοασφάλεια και τις πρακτικές εκτροφής. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ζητά να εξεταστεί η εφαρμοσιμότητα τέτοιων μηχανισμών σε ορισμένες περιπτώσεις. Δεν πρόκειται για χαλάρωση. Πρόκειται για πιο σύνθετη διαχείριση: να μην τιμωρείται ολόκληρη η παραγωγή με τον ίδιο τρόπο, όταν μπορούν να υπάρξουν ελεγχόμενες, τεκμηριωμένες και επιτηρούμενες διαδρομές χαμηλότερου κινδύνου.

Το ισχύον πλαίσιο για τη Λέσβο, πάντως, παραμένει αυστηρό. Η Κομισιόν έχει καταγράψει ότι η Ελλάδα κοινοποίησε στις 16 Μαρτίου 2026 επιβεβαιωμένο κρούσμα αφθώδους στη Λέσβο, στέλεχος SAT1, και ότι εφαρμόστηκαν μέτρα βάσει του Κανονισμού 2016/429 και του Κατ’ Εξουσιοδότηση Κανονισμού 2020/687, με ζώνη προστασίας, ζώνη επιτήρησης και περαιτέρω περιορισμένη ζώνη.

Στη συνέχεια, η Εκτελεστική Απόφαση 2026/820 της Κομισιόν κατέγραψε ότι μετά την αρχική απόφαση υπήρξαν περαιτέρω εστίες αφθώδους σε εκτροφές της Περιφερειακής Ενότητας Λέσβου, γεγονός που οδήγησε σε επείγουσα επικαιροποίηση των περιορισμένων ζωνών σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η ίδια απόφαση προβλέπει ότι η Ελλάδα πρέπει να διατηρεί περιορισμένες ζώνες και να απαγορεύει τη μετακίνηση ζώων ευπαθών ειδών από την περαιτέρω περιορισμένη ζώνη προς προορισμούς εκτός αυτής, μέχρι τις ημερομηνίες που ορίζονται στο παράρτημα.

Με απλά λόγια: η Έκθεση Fidanza δεν είναι «εισιτήριο εξόδου» από τα μέτρα. Είναι όμως πολιτικό όπλο για το επόμενο στάδιο. Για να ζητηθούν απαντήσεις. Για να πιεστεί η κυβέρνηση να παρουσιάσει καθαρά ποια εναλλακτικά σενάρια εξέτασε. Για να τεθεί στην Κομισιόν το ερώτημα αν η Λέσβος μπορεί να στηριχθεί με ειδικό ευρωπαϊκό πακέτο. Για να ενισχυθεί η απαίτηση πλήρους αποζημίωσης, όχι με τη στενή έννοια της απώλειας ζώων, αλλά με την πραγματική έννοια της παραγωγικής ζημιάς.

Υπάρχει και μια ακόμα, πιο βαθιά διάσταση. Η Λέσβος δεν είναι απλώς μια μονάδα στον ευρωπαϊκό χάρτη επιζωοτιών. Είναι νησί. Έχει περιορισμένες διεξόδους μεταφοράς. Έχει τυροκομική ταυτότητα. Έχει προϊόντα που κουβαλούν όνομα, ιστορία, γεύση, φήμη. Έχει κτηνοτροφία που συνδέεται με το τοπίο, με τα χωριά, με τις οικογένειες, με τη μνήμη του τόπου. Όταν ένα τέτοιο σύστημα δέχεται πλήγμα, η αποκατάσταση δεν μπορεί να μετρηθεί μόνο σε ευρώ ανά κεφάλι ζώου.

Η Έκθεση Fidanza μιλά για ανθεκτικότητα της κτηνοτροφίας. Για τη Λέσβο, ανθεκτικότητα σημαίνει να μη χαθεί ο παραγωγός μετά την κρίση. Να μη γίνει το έκτακτο μέτρο μόνιμη εγκατάλειψη. Να μη μείνουν τα βουνά χωρίς κοπάδια, τα τυροκομεία χωρίς γάλα, τα χωριά χωρίς ανθρώπους. Να υπάρξει επανεκκίνηση με σχέδιο: αποζημιώσεις, ζωικό κεφάλαιο, βιοασφάλεια, τεχνική στήριξη, προστασία των τοπικών προϊόντων και ευρωπαϊκή πίεση για πιο έξυπνη διαχείριση των επιζωοτιών.

Το ερώτημα πλέον δεν είναι αν η Λέσβος εφαρμόζει ευρωπαϊκά μέτρα. Τα εφαρμόζει, και μάλιστα με βαρύ κοινωνικό κόστος. Το ερώτημα είναι αν η Ευρώπη θα επιτρέψει να πληρώσει ένα νησί μόνο του το κόστος μιας ευρωπαϊκής υγειονομικής άμυνας. Διότι όταν η Λέσβος κρατά κλειστή τη νόσο μέσα στα όριά της, δεν προστατεύει μόνο τον εαυτό της. Προστατεύει την υπόλοιπη Ελλάδα, την ενιαία αγορά, τις εξαγωγές, την εικόνα της ευρωπαϊκής κτηνοτροφίας.

Γι’ αυτό η Έκθεση Fidanza έχει σημασία. Όχι επειδή αλλάζει σήμερα τις αποφάσεις για τον αφθώδη. Αλλά επειδή νομιμοποιεί πολιτικά μια νέα γραμμή διεκδίκησης: η Λέσβος δεν πρέπει να αντιμετωπιστεί ως υγειονομική «παράπλευρη απώλεια». Πρέπει να αντιμετωπιστεί ως ευρωπαϊκό τεστ. Αν η Ευρώπη εννοεί όσα ψηφίζει για εμβολιασμό, βιοασφάλεια, στρατηγικά αποθέματα, πλήρεις αποζημιώσεις και προστασία της κτηνοτροφίας, τότε η Λέσβος είναι το πρώτο μέρος όπου αυτά πρέπει να ακουστούν καθαρά.

Γιατί εδώ δεν μιλάμε πια μόνο για τον αφθώδη. Μιλάμε για το αν η ευρωπαϊκή πολιτική μπορεί να προστατεύσει τα ζώα χωρίς να διαλύει τους ανθρώπους που τα φροντίζουν.

Η πρώτη αντίδραση για αυτή την εξέλιξη είναι από το ΑΚΚΕΛ (Αγροτικό και Κτηνοτροφικό Κόμμα Ελλάδας)

Σε ανακοίνωσή του αναφέρει: 

Στις 30 Απριλίου 2026, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ψήφισε την Έκθεση Fidanza A10‑0088/2026. Ένα κείμενο που σηματοδοτεί στροφή πολιτικής: ο εμβολιασμός και η βιοασφάλεια πρέπει να γίνουν οι βασικοί πυλώνες της ευρωπαϊκής στρατηγικής για τις ζωονόσους. Η έκθεση ζητά ενίσχυση των τραπεζών αντιγόνων, ταχεία παραγωγή εμβολίων, συντονισμό των κρατών‑μελών και πλήρη αποζημίωση των κτηνοτρόφων.

Με απλά λόγια, η Ευρώπη λέει: «Τέλος η μαζική θανάτωση. Προχωράμε σε εμβολιασμό».

Ενώ η Ευρώπη κινείται με βάση επιστημονικά δεδομένα, στην Ελλάδα του Μητσοτάκη και των γαλάζιων "ειδικών" ακούμε επιχειρήματα που δεν συναντάς ούτε σε χώρες χωρίς κτηνιατρικές δομές. Ακούμε ότι οι ειδικοί της EFSA «δεν γνωρίζουν την ελληνική πραγματικότητα». Ακούμε ότι τα εμβόλια που προτείνει η DG SANTE «είναι για τριτοκοσμικά ζώα» και ότι τα ελληνικά ζώα είναι «εξευγενισμένα» και δεν μπορούν να εμβολιαστούν. Ακούμε ακόμη και το αδιανόητο: «Μην ζητάτε εμβολιασμό, γιατί ακόμη κι αν εμβολιάσουμε όλα τα ζώα, εμείς θα συνεχίσουμε να τα σκοτώνουμε».

Αυτές οι δηλώσεις δεν είναι απλώς ατυχείς. Είναι προσβολή προς την ευρωπαϊκή επιστημονική κοινότητα και ταυτόχρονα ομολογία πολιτικής αδυναμίας. Η EFSA δεν είναι "κάποιοι ειδικοί". Είναι ο κορυφαίος επιστημονικός οργανισμός της Ευρώπης για την υγεία των ζώων. Η DG SANTE δεν είναι "μια υπηρεσία". Είναι η αρμόδια διεύθυνση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την υγεία των ζώων και των τροφίμων. Όταν αυτοί οι δύο φορείς λένε ότι ο εμβολιασμός είναι αποτελεσματικός και ασφαλής, δεν το λένε επειδή διάβασαν μια αναρτημένη γνώμη στο διαδίκτυο. Το λένε επειδή έχουν δεδομένα, εργαστηριακές δοκιμές, επιδημιολογικά μοντέλα και εμπειρία από δεκάδες χώρες.

Όμως, στην Ελλάδα η κυβέρνηση Μητσοτάκη με τους ειδικούς των λάκκων επιμένουν «εμείς ξέρουμε καλύτερα». Επιμένουν ότι τα εμβόλια που χρησιμοποιούνται σε όλη την Ευρώπη δεν κάνουν για τα ελληνικά ζώα. Επιμένουν ότι η επιστήμη είναι λάθος και ότι η λύση είναι να συνεχίσουν να σκοτώνουν ζώα, ακόμη κι όταν δεν υπάρχει ενεργός ιός αλλά μόνο αντισώματα παραβαίνοντας ακόμη μια φορά τον ευρωπαϊκό κανονισμό και τα πρωτόκολλα. Επιμένουν ότι η EFSA δεν καταλαβαίνει, αλλά εμείς καταλαβαίνουμε.

Η Έκθεση Fidanza λειτουργεί σαν καθρέφτης. Δείχνει ότι η Ευρώπη έχει αποφασίσει να αφήσει πίσω της τη λογική της μαζικής θανάτωσης. Δείχνει ότι ο εμβολιασμός δεν είναι "εναλλακτική", αλλά ο νέος κανόνας. Δείχνει ότι η ΕΕ θέλει να προστατεύσει τους κτηνοτρόφους, όχι να τους καταστρέψει. Και δείχνει ότι η Ελλάδα βρίσκεται εκτός ευρωπαϊκής γραμμής, όχι επειδή έχει καλύτερη επιστήμη, αλλά επειδή αρνείται να εφαρμόσει την υπάρχουσα.

Η Ευρώπη δεν θα περιμένει άλλο. Όταν ένα κράτος‑μέλος δεν εφαρμόζει τις επιστημονικές οδηγίες, η ΕΕ προχωρά σε υποχρεωτικούς κανόνες. Η Έκθεση Fidanza είναι το πρώτο βήμα. Το επόμενο θα είναι η αλλαγή του κανονισμού. Και τότε ο εμβολιασμός δεν θα είναι επιλογή. Θα είναι υποχρέωση.

Η κυβέρνηση στην Ελλάδα μπορεί να συνεχίσει να λέει ότι τα ζώα της είναι «εξευγενισμένα» για τα  εμβόλια της ευρωπαϊκής Τράπεζας αντιγόνων. Η Ευρώπη όμως έχει ήδη αποφασίσει ότι η υγεία των ζώων και η ενιαία αγορά δεν μπορούν να εξαρτώνται από τέτοιες γελοίες δικαιολογίες, χωρίς καμία απολύτως επιστημονική τεκμηρίωση.

Όταν έρθει ο νέος κανονισμός κανείς δεν θα μπορεί να πει ότι δεν είχε προειδοποιηθεί. Γιατί είμαστε βέβαιοι ότι αργά ή γρήγορα θα τιμωρηθούν όλοι όσοι συνετέλεσαν στο έγκλημα της βάρβαρης και βάναυσης γενοκτονίας 600.000 ζώων που οδήγησαν σε αυτοκτονίες και καρδιακές προσβολές κτηνοτρόφους που τούς δολοφόνησαν τα ζώα. Που καταδίκασαν σε οικονομική καταστροφή και απόλυτη φτώχεια 3000 οικογένειες. Και έφτασαν με τους εγκλεισμούς και τα πεταμένα εντόσθια σε μαρασμό ολόκληρο τον κλάδο της κτηνοτροφίας. Πιστεύουμε ακράδαντα ότι η παραδειγματική τιμωρία όλων των υπαιτίων είναι κοντά.