Του θανάτωσαν το κοπάδι – Τώρα αρχίζει ο Γολγοθάς των αποζημιώσεων στη Λέσβο
Πρώτα είδε το κοπάδι του να οδηγείται στην υποχρεωτική θανάτωση. Ζώα που μεγάλωσε, τάισε και φρόντισε για χρόνια χάθηκαν μέσα σε λίγες ώρες, στο πλαίσιο των μέτρων για τον περιορισμό του αφθώδους πυρετού στη Λέσβο.
Τώρα, μαζί με το ψυχολογικό βάρος και την αγωνία για το εάν θα μπορέσει να ξαναστήσει την εκμετάλλευσή του, βρίσκεται αντιμέτωπος με έναν δεύτερο Γολγοθά: να αποδείξει, μέσα από τιμολόγια, δελτία αποστολής, άδειες διακίνησης και παραστατικά προηγούμενων ετών, ότι τα ζώα που θανατώθηκαν υπήρχαν, εκτρέφονταν κανονικά και είχαν την ηλικία και την παραγωγική αξία που καταγράφηκε.
Αυτή είναι η πραγματικότητα που περιγράφουν κτηνοτρόφοι στο Lesvosnews.net, μετά την αποστολή νέου εγγράφου του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων προς τις αρμόδιες υπηρεσίες της Λέσβου.
Το έγγραφο του Υπουργείου
Στο έγγραφο αναφέρεται ότι, κατά τον αρχικό έλεγχο των φακέλων για την πληρωμή των αποζημιώσεων, διαπιστώθηκαν ελλείψεις στα πρακτικά θανάτωσης και εκτίμησης της αξίας των ζώων.
Όπως αναφέρει κτηνοτρόφος στο Lesvosnews.net ζητήθηκε να προσκομιστούν πρόσθετα στοιχεία, όπως τιμολόγια αγοράς ενωτίων και ζωοτροφών, παραστατικά πώλησης γάλακτος, παραστατικά σφαγής ή πώλησης ζώων και άδειες διακίνησης του τελευταίου οκταμήνου πριν από την υποχρεωτική θανάτωση.
Για έναν κτηνοτρόφο που έχει χάσει ολόκληρο το παραγωγικό του κεφάλαιο, η διαδικασία αυτή δεν αποτελεί μια απλή γραφειοκρατική υποχρέωση.
Πρέπει να αναζητήσει παλιά τιμολόγια, να απευθυνθεί σε προμηθευτές, τυροκομεία, σφαγεία και υπηρεσίες και να συγκεντρώσει στοιχεία που σε αρκετές περιπτώσεις μπορεί να μην βρίσκονται εύκολα διαθέσιμα ή να μην αποτυπώνουν πλήρως την πραγματική εικόνα της εκμετάλλευσης.
Και όλα αυτά τη στιγμή που δεν έχει ζώα, δεν έχει παραγωγή και δεν έχει ουσιαστικά εισόδημα.
Πληρώνουν και για τις παρατυπίες άλλων
Οι έλεγχοι είναι αναγκαίοι. Το δημόσιο χρήμα πρέπει να καταβάλλεται με διαφάνεια και με βάση πραγματικά στοιχεία.
Το πρόβλημα, όμως, είναι ότι οι συνεπείς κτηνοτρόφοι κινδυνεύουν να υποστούν τις συνέπειες λαθών, παραλείψεων ή ακόμη και παρατυπιών που ενδεχομένως αφορούν άλλες περιπτώσεις.
Αντί να εξετάζονται εξατομικευμένα οι φάκελοι, δημιουργείται ο φόβος ότι οι αμφιβολίες για ορισμένες εκτροφές μπορεί να οδηγήσουν σε οριζόντια αυστηροποίηση των ελέγχων και σε καθυστερήσεις ή περικοπές για ανθρώπους που δεν έχουν καμία ευθύνη.
Έγινε ήδη προσπάθεια να συγκεντρωθεί και να αποσταλεί μέρος των στοιχείων που ζητήθηκαν. Παραμένει, ωστόσο, άγνωστο εάν αυτά θα κριθούν επαρκή από την Κεντρική Υπηρεσία και ποια θα είναι η τελική απόφαση για τα ποσά των αποζημιώσεων.
Οι πρώτες πληροφορίες προκαλούν έντονη ανησυχία, καθώς κάνουν λόγο για ενδεχόμενο σημαντικών περικοπών σε σχέση με τα ποσά που είχαν αρχικά υπολογιστεί. Μέχρι στιγμής, πάντως, δεν έχει εκδοθεί τελική επίσημη απόφαση που να καθορίζει το ύψος τους.
Τι απαντούν πηγές του Υπουργείου
Κύκλοι του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης, μιλώντας στο Lesvosnews.net, υποστηρίζουν ότι στόχος της διαδικασίας δεν είναι να δημιουργηθούν εμπόδια στις αποζημιώσεις των κτηνοτρόφων.
Όπως αναφέρουν, επιδίωξη του Υπουργείου είναι να πραγματοποιηθούν σωστές και δίκαιες πληρωμές, με βάση τον πραγματικό αριθμό, την ηλικία και την αξία των ζώων που οδηγήθηκαν σε υποχρεωτική θανάτωση.
Η θέση αυτή είναι θεσμικά κατανοητή. Στην πράξη, όμως, το βάρος της απόδειξης μεταφέρεται ξανά στον πληγέντα κτηνοτρόφο, ο οποίος καλείται να καλύψει εκ των υστέρων κενά και παραλείψεις μιας διαδικασίας που πραγματοποιήθηκε υπό πρωτόγνωρες και ασφυκτικές συνθήκες.
Οι επιτροπές και οι προειδοποιήσεις των γεωπόνων
Καθοριστικό ρόλο στη διαδικασία είχαν οι τριμελείς επιτροπές εκτίμησης, στις οποίες συμμετείχαν εκπρόσωπος της Κτηνιατρικής Υπηρεσίας, γεωπόνος της Διεύθυνσης Αγροτικής Οικονομίας και εκπρόσωπος του οικείου Δήμου.
Οι γεωπόνοι είχαν εκφράσει εγγράφως σοβαρές αντιρρήσεις για τον τρόπο λειτουργίας των επιτροπών, αναφέροντας προβλήματα υποστελέχωσης, απουσία σαφών οδηγιών, έλλειψη εξειδικευμένου πρωτοκόλλου και σοβαρές υπηρεσιακές και οικονομικές επιβαρύνσεις.
Παρά τις επισημάνσεις τους, δόθηκε υπηρεσιακή εντολή να συνεχίσουν τη συμμετοχή τους στις διαδικασίες.
Σήμερα, οι αδυναμίες που είχαν επισημανθεί επιστρέφουν ως πρόβλημα στους φακέλους των κτηνοτρόφων. Και το κόστος κινδυνεύουν να το πληρώσουν εκείνοι που ήδη έχασαν τα πάντα.
ΓΕΩΤΕΕ και Περιφέρεια πρέπει να πάρουν θέση
Το ζήτημα δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί ως μια τυπική ανταλλαγή εγγράφων μεταξύ υπηρεσιών.
Το Παράρτημα Αιγαίου του ΓΕΩΤΕΕ και η Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου καλούνται να τοποθετηθούν άμεσα τόσο για τη διαδικασία των αποζημιώσεων όσο και για τον τρόπο με τον οποίο λειτούργησαν οι επιτροπές θανάτωσης και εκτίμησης.
Πρέπει να εξεταστεί εάν οι οδηγίες που είχαν δοθεί ήταν σαφείς, εάν τα πρακτικά συντάχθηκαν με ενιαίο τρόπο και εάν οι υπηρεσίες είχαν το αναγκαίο προσωπικό, τα μέσα και τη θεσμική κάλυψη για να φέρουν εις πέρας ένα έργο τέτοιας κλίμακας. Δεν είναι δίκαιο ο κτηνοτρόφος να καλείται σήμερα να καλύψει τις αδυναμίες ενός μηχανισμού που στήθηκε μέσα στην κρίση.
Το θέμα αναμένεται να λάβει μεγάλες διαστάσεις, καθώς όσο η διαδικασία συγκέντρωσης δικαιολογητικών παρατείνεται, τόσο αυξάνεται ο κίνδυνος καθυστερήσεων και μειώσεων στις αποζημιώσεις.
Για τις οικογένειες που ζούσαν αποκλειστικά από την κτηνοτροφία, κάθε εβδομάδα αναμονής σημαίνει νέα χρέη, απλήρωτες υποχρεώσεις και ακόμη μεγαλύτερη αβεβαιότητα για την επόμενη ημέρα.
Οι κτηνοτρόφοι δεν ζητούν χρήματα που δεν δικαιούνται. Ζητούν να αποζημιωθούν δίκαια και γρήγορα για ζώα που θανατώθηκαν με απόφαση της Πολιτείας, προκειμένου να προστατευθεί το σύνολο της κτηνοτροφίας του νησιού. Οι έλεγχοι πρέπει να γίνουν. Δεν μπορούν, όμως, να μετατρέψουν την αποζημίωση σε τιμωρία.
Διότι μετά τον πόνο της θανάτωσης των κοπαδιών, κανένας κτηνοτρόφος δεν αντέχει να ανέβει και έναν δεύτερο Γολγοθά μέσα σε γραφεία, φακέλους και ατελείωτα δικαιολογητικά.
