Μια μικρή, αλλά βαθιά συμβολική νίκη για τη Μυτιλήνη σημειώθηκε τις τελευταίες ώρες: το εμβληματικό άγαλμα της Σαπφούς στην καρδιά της πόλης, στην πλατεία που φέρει το όνομά της, φωτίστηκε ξανά έπειτα από πολλά χρόνια σκοτεινής παρουσίας.
Η παρέμβαση ολοκληρώθηκε με αυτοεπιστασία από τις τεχνικές υπηρεσίες του Δήμου Μυτιλήνης, ενώ ο Αντιδήμαρχος Γιώργος Κατζανός – εμφανώς συγκινημένος – τόνισε ότι η επιμονή του Δημάρχου υπήρξε καταλυτική: «Με νέα ηλεκτρολογικά δίκτυα καταφέραμε επιτέλους να φωτίσουμε το σύμβολο του νησιού μας. Χαρίζουμε μια φωτεινή πλατεία στους δημότες μας. Προχωράμε μπροστά».
Η επαναφορά του φωτισμού δεν είναι ένα απλό τεχνικό έργο. Είναι μια κίνηση που τιμά ένα μνημείο με βαθιά ιστορική και πολιτιστική αξία – ένα μνημείο που συνδέει τη σύγχρονη Μυτιλήνη με την ποιητική της κληρονομιά.
Μια πλατεία, μια δωρεά, μια ιστορία 60 χρόνων
Τα αποκαλυπτήρια του αγάλματος στην πλατεία Σαπφούς
Η πλατεία Σαπφούς άλλαξε όψη το 1964 όταν το λευκό μαρμάρινο άγαλμα της ποιήτριας τοποθετήθηκε για πρώτη φορά στο κέντρο της. Η ιστορία του αγάλματος όμως ξεκινά πολύ μακρύτερα από τη Λέσβο.
Η Αγγλίδα ποιήτρια Rose Macaulay, απόγονος του ιστορικού και πολιτικού Thomas Macaulay, συγκέντρωσε χρήματα από λάτρεις της Σαπφούς στο εξωτερικό, επιθυμώντας να τιμήσει τη Λυρική Μούσα στον τόπο που τη γέννησε. Με αυτά τα χρήματα χρηματοδότησε τη δημιουργία του αγάλματος, έργο του Λέσβιου γλύπτη Αθανάσιου Λημναίου.
Τα αποκαλυπτήρια έγιναν στις 21 Μαρτίου 1965, Κυριακή, στις 5 το απόγευμα, από τον Υφυπουργό Γεωργίας Νικόλαο Μαλλιάκα, παρουσία πλήθους Μυτιληνιών που είχαν γεμίσει την πλατεία για να τιμήσουν το νέο σύμβολο της πόλης.
Το όνομα Ψάπφα συναντάται σε αρχαία νομίσματα και αγάλματα. Οι εκδοχές: α) είναι το πραγματικό της όνομα σε αιολική διάλεκτο, β) είναι χαϊδευτικός τύπος του «Σαπφώ».
Ο στίχος της επιγραφής είναι αυθεντικός της ποιήτριας και η τοποθέτησή του στη βάση ήταν προσωπική επιθυμία της δωρήτριας Macaulay. Μετάφραση: «Ελάτε τώρα, ευγενικές Χάριτες και ομορφομαλλούσες Μούσες».
Ένας στίχος που, σχεδόν ποιητικά, μοιάζει να συνομιλεί με τον σημερινό φωτισμό. Σαν να άναψαν ξανά οι «Χάριτες και οι Μούσες» πάνω από την πλατεία.
Ένα έργο μικρό στην κλίμακα – μεγάλο στο αποτέλεσμα
Ο σύγχρονος φωτισμός δεν είναι απλώς μια τεχνική αναβάθμιση. Είναι μια επένδυση στην εικόνα και την ταυτότητα του κέντρου της πόλης, ένα σινιάλο ότι η Μυτιλήνη φροντίζει τα σύμβολά της και τα κρατά ζωντανά.
Η πλατεία Σαπφούς, σημείο αναφοράς για κατοίκους και επισκέπτες, αποκτά νέο ύφος – πιο φωτεινό, πιο ασφαλές και πιο τιμητικό προς το παρελθόν της.
Με αυτά τα μικρά αλλά ουσιαστικά έργα, ο Δήμος επιχειρεί να δημιουργήσει μια πόλη πιο λειτουργική, πιο όμορφη και πιο περήφανη για την ιστορία της.
Και απόψε, η Σαπφώ φωτίστηκε ξανά. Σαν να είπε κι εκείνη το δικό της «προχωράμε μπροστά».
